2019/09/07

ནག་གར་རྫོང་། Naggar Castle



དེ་རིང་གུས་པ་མ་ན་ལའི་ནག་གར་རྫོང་དུ་ (Naggar Castle) འགོས་ལོ་གཞོན་ནུ་དཔལ་ (1392–1481) གྱིས་«དེབ་ཐེར་སྔོན་པོ་»ཨིན་སྒྱུར་གནང་མཁན་ཇེ་ཨོར་ཇེ་་ནི་ཁོ་ལ་་དེ་་རོའེ་རིཁ་ (George Nicolas de Roerich) ཀྱི་རི་མོའི་སྒྱུ་རྩལ་འགྲེམ་སྟོན་ཁང་ (Roerich Art Gallery And Museum) དུ་ལྟ་བར་འོངས། འདིར་ཡོང་དགོས་དོན་ནི་འགྱུར་ཆོས་དེབ་སྔོན་ཨིན་འགྱུར་མ་བྷུ་ལུ་་ཨེན་ནལ་ (Blue Annals) དང་སྒྱུར་མཁན་ཪ་ཤི་ཡའི་སྤོ་སྤོ་རོའེ་རེཁ་གཉིས་རྩིས་ཐང་ཆེ་དྲགས་ནས་འོངས་མེད། ཕྲན་ནི་བོད་ཀྱི་མཁས་དབང་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་ལགས་གནས་འདིར་ཕེབས་ཤིང་ནུབ་ཕྱོགས་པའི་སྐད་ཡིག་ཐོག་ཕྱག་ལས་གནང་མྱོང་སའི་ས་གནས་ཤིག་ཡིན་པས་ཆ་ནས་འདིར་འོངས་བ་ཡིན། འོན་ཏེ་ཡིད་ཕངས་པ་ཞིག་ལ་གནས་འདིར་དགེ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་ཤུལ་ཁབ་སྐུད་ཙམ་མི་སྣང་།

འོན་ཏེ་གནས་འདིར་རོ་རིཁ་ཀྱིས་«དེབ་སྔོན་»དབྱིན་བསྒྱུར་བྱེད་སྐབས་དགེ་ཆོས་ལགས་ནས་ཕྱག་རོགས་གང་མང་གནང་ཡོད་པ་ནི། ཁོང་གི་དེབ་སྔོན་ཨིན་འགྱུར་“བྷུ་ལུ་ཨེན་ནལ་ Blue Annals དུ། “གུས་པར་འདང་ངེས་པའི་ཡིག་ཁུངས་ཐོག་འགྱུར་ཧྲིལ་པོའི་ཐད་ལ་བོད་ཀྱི་གྲགས་ཅན་མཁས་དབང་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་མཆོག་དང་བཀའ་བསྡུར་བྱ་ཐུབ་པ་བྱུང་། ཁོང་གི་ལམ་སྟོན་དང་རོགས་རམ་གནང་བ་ལ་ཤིན་ཏུ་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ཞུ།” (Roerich 1949: xxi: “It has been a source of much satisfaction to me that I was able to discuss the entire translation with the Rev. dGe-'dun Chos-'phel, the well-known Tibetan scholar, and I gratefully acknowledge here his very helpful guidance.”) ཞེས་འཁོད་ཡོད། 


2019/04/25

འཁོར་ལོ་བདུན་གྱི་སྦྱོར་ཐབས།



སྲོག་ལུས་སེམས་གསུམ་ཡོངས་རྫོགས་འཁོར་ལོ་བདུན་གྱི་རྣམ་གཞག་ཏུ་དྲིལ་བ། འཁོར་ལོ་རྣམས་ཀྱིས་ཆ་སྙོམ་ལས་གཟུགས་གཞི་བདེ་ཐང་དང་། ནུས་སྟོབས། ཉམས་རྟོགས་འཕེལ་བར་བྱེད། 

1. རྩ་བའི་འཁོར་ལོ་འམ“མཱུ་ལ་དྷཱ་ར་ཅཀྲ(मूलाधार)”སྟེ་མཱུ་ལ་རྩ་བ་དང་ཨ་དྷཱ་ར་ནི་གཞིའོ། །
དོན: རྟེན་གཞིའི་རྩ་བ།
གནས: སྒལ་ཚིགས་སྒྲོམ་གཞི།
ཁམས: ས།
མཐུན་པོའི་སྦྱོར་བ (function): འཚོ་བ། བརྟན་པ། གཞི་རྩ་བརྟན་པ། བརྩེ་བའི་ཡོན་ཏན། ཡིད་ཆེས། མོས་གུས། ངང་རྒྱུད། གཟུགས་པོའི་ཆ་ལས། རྐང་པ།(རླ་མན་གྱི་ཆ་) རྐང་པ། སྒྱུ་ཆེན། སོ་བཅས་སོ།
མི་མཐུན་པའི་སྦྱོར་བ (Malfunction): ལྗིད་ཚད་ཀྱི་གནོད་སྐྱོན། རྩ་ཆུ་འགག་ནད། དཔྱི་མགོའི་དབང་རྩའི་ནད། གྲུམ་ནད། པུས་མོའི་ནད། རྒྱབ་གཟེར་བཅས་སོ། །
ཚོན་མདོག: དམར་པོ།
Muladhara Mandala.svgསྒྲ: དོ། (ཨ་ཐུང)
སྔགས: ལུཾའམ་ལུམ།
ཕྱག་རྒྱ:  གྱ་ན་མུ་དྲཱ་སྟེ་ (Gyana - ཟེར་བ་ཞིག་མ་རྙེད་པས་ཕལ་ཆེར་ཛྙ་ན་ཡིན་ནམ་བསམ།?) ཡེ་ཤེས་ཕྱག་རྒྱ།
རེས་གཟའ: ཉི་མ།
སྒྱུ་སྐར: ས་གཞི།
ལྩགས་རིགས: ཞ་ནེ།
སེམས་ཚོར: ང་ཡིན།

2019/04/01

ཀིར་ཏི་པུར།


ཀིར་ཏི་པུར་འམ་གྲགས་པའི་གྲོང་ (कीर्तिपुर / Kirtipur) ནི་བལ་ཡུལ་གྱི་གནའ་བོའི་གྲོང་ཁྱེར་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། རྒྱལ་ས་ཀ་ཐ་མན་ཌུའི་ལྷོ་ནུབ་མཚམས་སུ་རི་དེའུ་ཞིག་གི་ངོགས་སུ་ཆགས་ཡོད་པ་དང་། གནས་འདི་ནི་རྒྱལ་སའི་ཉེ་འཁོར་གྱི་རི་གྲོང་ལྔ་ཞེས་གྲགས་པའི་ནང་གི་གཅིག་ཡིན་ལ་ཧིན་དྷུ་དང་ནང་པ་གཉིས་ཀའི་གནས་གྲགས་ཅན་དུ་བརྩི། རི་གྲོང་གཞན་བཞི་ནི་ཀ་ཐ་མན་ཌུ་ (Kathmandu) དང་། ལ་ལིཏ་པུར་ (Lalitpur) བྷཀ་ཏ་པུར། (Bhaktapur) མ་དྷྱ་པུར་ཐི་མི། (Madhyapur Thimi) བཅས་ཡིན། 

སྤྱི་ལོ་ 2008 ནས་བཟུང་གནས་འདི་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཤེས་ཡོན་དང་ཚན་རིག་རིག་གཞུང་རྩ་འཛུགས་ (UNESCO) ཀྱི་ཚོད་ལྟའི་འཆར་གཞིའི་ཐོ་གཞུང་དུ་ཚུད་ཡོད་པར་བཤད།[1]

འཕགས་པ་ཤིན་ཀུན།

གནས་འདི་ནི་བལ་ཡུལ་མཆོད་རྟེན་རྣམ་གསུམ་གྱི་ཡ་གྱལ་གནའ་བོའི་བཟོ་བཀོད་ལས་གྲུབ་པའི་མཆོད་རྟེན་འཕགས་པ་ཤིང་ཀུན་ཡིན་ལ། འདིའི་མིང་ལ་དེ་ཝ་ན་ག་རིའི་ཡིག་གེ་ལྟར་ན་“སྭ་ཡམ་བྷུ་” (स्वयम्भू Swayambhu) དང་ནེ་པལ་གྱི་ཡི་གེ་ལྟར་ན་“སྺ་ཡཾ་བྷུ་” (स्वयंभू Swayaṃbhu) སྟེ་“རང་བྱུང་”ཞེས་གྲགས། བོད་སྐད་དུ་ཡོངས་གྲགས་ལ་“འཕགས་པ་ཤིང་ཀུན་”ཞེས་ཁྱད་དུ་འཕགས་པའི་ཤིང་རིགས་སྣ་ཚོགས་འདུས་པའམ། ཡང་ན་འཕགས་པའི་གང་ཟག་གི་ཤིང་ཀུན་འདུས་པའི་དོན་ལ་གོ་བ་ལྟ་བུར་སྣང་ཡང་། བལ་ཡུལ་ནེ་ཝར་མི་རིགས་ཀྱི་ཡུལ་སྐད་དུ་རང་བྱུང་གི་དོན་ལ་“སིན་གུ་” (Singgu) ཞེས་འབོད་པ་ལས་ཟུར་ཆགས་པ་ཡིན་སྲིད་ཚུལ་«ཤེས་རབ་ཀྱི་བུད་མེད་»❶ ཞེས་པའི་ཆེད་རྩོམ་ཞིག་ཏུ་བཤད་པ་དེ་འཐད་པར་སྣང་། གང་ལྟར་གནས་འདི་ནི་བལ་ཡུལ་གྱི་རྒྱལ་ས་ཀ་ཐ་མན་ཌུའི་ནུབ་རིའི་མཚམས་ཀྱི་དེའུ་འབུར་ཞིག་གི་སྟེང་དུ་ཆགས་ཡོད། དེང་སང་གནས་འདིར་རྒྱ་བལ་བོད་གསུམ་གྱི་གཙུག་ཁག་སྣ་ཚོགས་ཡོད་ཅིང་གནས་མཇལ་བ་དང་ཡུལ་སྐོར་བ་ཧ་ཅང་མང་། གནས་འདི་ནི་དུས་རབས་བཅུ་བཞིའི་ནང་བརྩམས་པའི་བལ་པོའི་རྒྱལ་རབས་«གོ་པཱ་ལ་རཱ་ཇ་ཝཾ་ཤཱ་ཝ་ལཱི་» (Gopālarājavaṃśāvalī) ནང་གསལ་ལྟར་ན། རྒྱལ་པོ་མཱ་ན་དེ་ཝའི་ (Mānadeva (464–505) ཡང་མྱེས་ཀྱིས་བཞེངས་པར་གྲགས་པས། བལ་པོའི་ཡུལ་དུ་ད་ཡོད་ནང་ཆོས་ཀྱི་གནས་ཆེས་ཐོག་མའི་གྲས་ཡིན་པར་སྣང་། ཉེ་ཆར་སྤྱི་ཟླ་ ༣ པའི་ཚེས་ ༢༣ ཉིན། ཁོ་བོ་དང་ཡུན་རིང་འགྲོགས་མྱོང་བའི་གྲོགས་མཆོག་དམ་པ་དོལ་པོ་བ་ཨོ་རྒྱན་དོན་འགྲུབ་ངེད་གཉིས་ཡུལ་སྐོར་དང་གནས་སྐོར་གཅིག་ལྕོགས་བྱས་ཏེ་འཁྱམས་མྱུལ་ལ་སོང་བས་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང་། 

❶ Allione, Tsultrim 1986.

2018/12/24

རྟ་ཤོད་ཅེས་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས།

ཁྱུང་རིག་འཛིན། ༢༠༡༨། ༡༡། ༠༧།
དེ་ཡང་བོད་མདོ་ཁམས་ཡུལ་དུ་སྨད་ཀྱི་ཏྲེ་ཤོད་དང་སྨར་ཤོད། བར་གྱི་དཔའ་ཤོད་དང་ལྗང་ཤོད། སྟོད་ཀྱི་དངུལ་ཤོད་དང་ནག་ཤོད་སོགས་ཀྱིས་མཚོན་པས་ཤོད་ཆེན་བཅོ་བརྒྱད་སོགས་བརྩི་སྲོལ་ཡོད་པ་ལྟར་འདིར་ཁམས་སྟོད་ཁྱུང་པོའི་ལུང་ཚན་“རྟ་ཤོད་”ཅེས་པའི་ཡུལ་མིང་འདིར་ཅུང་ཟད་དཔྱད་ན། ཐ་སྙད་འདི་ཆེས་མ་འཐའ་ཡང་འདི་ནས་ཡར་བརྩིས་པའི་ལོ་ངོ་ཆིག་སྟོང་ཙམ་གྱི་སྔོན་ནས་ཡོད་པ་སྟེ།
རྟ་ཤོད་གཞུང་།
དེ་ཡང་ཐོག་མར་དུས་རབས་ ༡༠ དང་ ༡༡ པའི་བར་བྱོན་པའི་ཨ་མྱེས་བྱང་ཆུབ་འདྲེ་བཀོལ་ (968–1076) གྱིས་བརྩམས་པར་གྲགས་པའི་«རླངས་ཀྱི་པོ་ཏི་བསེ་རུ་» (གངས་ཅན་རིག་མཛོད། ལྷ་ས། བོད་ལྗོངས་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1985, p. 30.18–19) ལས། “རུ་དཔོན་གྱིས་སུམ་ཅུ་པ་ [=སུམ་པ་?] རླངས་ཡུལ་གྱིམ་ཤོད་བྲག་ཤེལ་ལེ་རྒྱ་གར་གྱི་ཞོལ་རྟ་ཤོད་ལུང་དམར་”ཞེས་ཡུལ་ལུང་གི་ཁ་དོག་དང་། ཡང་དེ་ཉིད་ (p. 89.16–17) ལས། “རླངས་ཀྱི་གྲུབ་ཐོབ་ཆེན་པོ་རྩ་རྔུ་ལྷ་ཡི་རྡོ་རྗེས། རྟ་ཤོད་ལྷ་ཁང་ཐང་དུ་མཐའ་འདུལ་གྱི་གཙུག་ལག་ཁང་བཞེངས།” ཞེས་རྟ་ཤོད་ཀྱི་ཐ་སྙད་ཙམ་མིན་པར་རྟ་ཤོད་དུ་ཡོད་པའི་ས་གནས་བྱེ་བྲག་པ་“ལྷ་ཁང་ཐང་”གི་མིང་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ (p. 91.10–11) “རླངས་ཀྱི་གྲུབ་ཐོབ་ཆེན་པོ་རྩ་ངུ་རྟའི་ [= ལྷའི་] དབང་ཕྱུག་གིས། རྟ་ཤོད་རྩེ་རུ་རྒྱལ་པོ་རྡོ་རྗེ་བཙན་གྲགས་ [...] དམ་ལ་བཏགས་”ཚུལ་དང་། ཡང་ (p. 96.15–17) “སློབ་དཔོན་པད་མའི་བཀའ་བསྟན་བཅོས། དབུ་ཞྭ། ན་བཟའ། ཕྱགས་ [= ཕྱག་] གའུ་རྣམས་རྟ་ཤོད་ལྷ་ཁང་། ཆོས་སྟོན་ཐུགས་རྗེའི་གླིང་དུ་དབུས་ཀྱི་ཀ་ཆེན་ལ་ཁོལ་དུ་བཅུག་ནས། ཡི་དམ་དུ་བཞུགས། མཆོད་པ་ཕུལ་བ་ལ། ལྷོའི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་དུ་མི་ནད་ཕྱུགས་ནད་ཐམས་ཅད་ཆད་ནས་བཀྲ་ཤིས་པ་བྱུང་”ཚུལ་སོགས་རྒྱ་ཆེར་འཁོད་ཡོད།
    དེ་ནས་དུས་རབས་ ༡༢ ནས་ ༡༣ པའི་ནང་འབྲི་གུང་སྐྱོབ་པ་འཇིག་རྟེན་མགོན་པོས་ (1143–1217) མཛད་པའི་«ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་གྱི་ཞལ་གདམས་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྲེང་བ་»ལས། “རྟ་ཤོད་ཨ་ཙ་ར།” ཞེས་གསལ་བས་“རྟ་ཤོད་ཨ་ཙ་རའི་”ཕ་ཡུལ་ཕལ་ཆེར་ཁམས་ཁྱུང་པོ་ནས་ཡིན་པ་དང་། “རྟ་ཤོད་”ཀྱི་ཐ་སྙད་དང་བརྡ་དག་འབྲི་ཚུལ་འདི་ག་རང་ཡིན་པ་མཚོན་ཐུབ།
    དེ་བཞིན་དུ་དུས་རབས་ ༡༣ དང་ ༡༤ བར་བྱོན་པའི་ཀརྨ་པ་རང་བྱུང་རྡོ་རྗེས་ (1284–1339) མཛད་པའི་«འགྲོ་མགོན་རས་པ་ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་» («རང་བྱུང་རྡོ་རྗེའི་གསུང་འབུམ་»པོད་བཞི་པའི་ཆོས་ཚན་དྲུག་པ།) ལས། “དབུས་སུ་བཞུད་པས་རྟ་ཤོད་རྣ་རྒྱང་ (རྨེ་རུའི་གནམ་ལ་ཡིན་ནམ་སྙམ།) དུ་བསྐྱལ་ནས། ས་སྨད་དུ་བཞུད་པར་གདའ།” ཞེས་གསལ།
    དེ་ནས་དུས་རབས་ ༡༨ པར་ཕེབས་པའི་ཀོང་སྤུལ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོས་ (1813–1899) བརྩམས་པའི་«ཟབ་མོའི་གཏེར་དང་གཏེར་སྟོན་གྲུབ་ཐོབ་ཇི་ལྟར་བྱོན་པའི་ལོ་རྒྱུས་མདོར་བསྡུས་བཀོད་པ་རིན་ཆེན་བཻཌཱུརྻའི་ཕྲེང་བ་»ལས། རིག་འཛིན་བདུད་འདུལ་རྡོ་རྗེའི་རྣམ་ཐར་སྐབས། “རྟ་ཤོད་དཀྱིལ་འཁོར་ཐང་སོགས་ནས་སྔ་ཕྱིར་ཟབ་གཏེར་མང་དུ་སྤྱན་དྲངས་པ་གཏེར་འབྱུང་ལས་གསལ།” ཞེས་དང་། ཡང་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མཛད་པའི་«འཚོ་བྱེད་ལས་དང་པོ་ལ་ཉེར་བར་མཁོ་བའི་ཟིན་ཏིག་གཅེས་པར་བཏུས་པ་བདུད་རྩིའི་ཐིགས་པ་»ལས་ལེའུ་ཉི་ཤུ་པ་སྨན་གྱི་ནུས་པ་བཤད་པའི་སྐབས། “མུ་མེད་ [=མུ་མེན་] ནི་རྡོ་ལས་འབྱུང་བའི་སྔོ་ནག་གསེར་ཐིག་ཅན་མཆོག [....] འདི་རིགས་འབྲུམ་པ་ཡོད་མེད་སོགས་ཡུལ་ཁྱད་པར་གྱིས་སྣ་ཚོགས་འདུག་ཀྱང་ལྷོ་རྟ་ཤོད་ནས་འབྱུང་བ་བཟང་།” ཞེས་གསལ།
    དེས་རྗེས་དུས་རབས་ ༡༩ ནས་ ༢༠ (1880–1923/1925) བར་བྱོན་པའི་ཀཿཐོག་སི་ཏུ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོས་མཛད་པའི་«དབུས་གཙང་གནས་ཡིག་» (ཁྲིན་ཏུའུ། སི་ཁྲོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2001, pp. 26.18–27.1) གྲགས་ཅན་མ་ལས། “ལྷོ་རྟ་ཤོད་ཀྱི་བུ་མོ་པདྨ་མཚོས་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་ཉིན་གཅིག་གིས་འཐག་པའི་སྒ་སློས་རྟ་འཇག་མ་ཞེས་ངོ་མཚར་ཅན།” མཇལ་ཚུལ་པདྨ་མཚོའི་རྣམ་ཐར་ཀྱི་ཆ་ཤས་དང་བཅས་པ་འཁོད་ཡོད།
    དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་བཟང་ཉི་མས་བརྩམས་པའི་ (1904–1958) «ཀོང་ཐེའུ་རང་གི་ར་རྫོང་ཕབ་པ་འཛམ་གླིང་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་རྟོགས་བརྗོད་དཔལ་གྱི་བེའུ༔» («གསུང་འབུམ་ཀུན་བཟང་ཉི་མ་» vol. 25, fol. 44b6) ལས། “དེ་ནས་འཇང་ཕྲུག་གཡུ་ལྷ་ཐོག་འགྱུར་ཤར་ལྷོ་མཐོན་པོ་རི་དྲུག་ནས་བརྒལ་ཏེ་རྟ་ཤོད་རྡོ་རྗེའི་ཁྲ་སྒོ་མཐོན་པོ་ནས་གཟིགས་ཙ་ན་མཐོན་པོ་རྟ་རྣ་ཅན་གྱི་དམག་རྩི་ཤིང་ལས་ལྷུན་འཐུག་”ཞེས་དང་།
    ཁྱད་པར་དུ་སྤྱི་ཚོགས་གསར་རྙིང་གཉིས་ཀ་བརྒྱུད་མྱོང་ཞིང་མཁྱེན་དཔྱོད་ཡངས་པའི་སྐུ་ངོ་ང་ཕོད་ངག་དབང་འཇིགས་མེད་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་ (b. 2009) «བོད་ཀྱི་རིག་གནས་ལོ་རྒྱུས་དཔྱད་གཞིའི་རྒྱུ་ཆ་བདམས་བསྒྲིགས་» (པེ་ཅིན། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1995, p. 204.12–13) ལས། “སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ། རྒྱ་ར་སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་སྤྲུལ་དུ་གྲགས་པ་གྲུབ་ཆེན་ཤེས་རབ་ཕུན་ཚོགས། ཁྱུང་པོ་རྟ་ཤོད་དུ་འཁྲུངས། དགུང་གྲངས་རེ་དྲུག་ཆུ་སྤྲེལ་ལོ་གཤེགས།”ཞེས་རྟ་ཤོད་ཅེས་གསལ་བར་འཁོད། དཔེ་དེབ་འདི་ནི་ཆབ་མདོ་དགོན་པའི་བླ་ཆེན་རྣམས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་འཁོད་པ་ཞེ་གཅིག་ཡིན།
    མདོར་བསྡུས་ནས་བཤད་ན་དུས་རབས་བཅུ་པ་ཡན་མན་ནས་བཟུང་ད་ལྟའི་བར་དུ་ “རྟ་ཤོད་”ཅེས་པའི་ཐ་སྙད་དང་བརྡ་དག་འབྲི་ཚུལ་འདི་ག་རང་ཡིན་པ་ཁུངས་ལྡན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཁག་ཏུ་གསལ་ཡོད་པས། ད་ལྟ་གློ་བུར་དུ་རང་གི་ཚོར་སྣང་དང་དགའ་ཕྱོགས་ལ་བསྟུན་ནས་“ལྟག་ཤོད་”དང་། “སྟག་ཤོད།” “ཏག་ཤོད་”སོགས་གང་བྱུང་གིས་བཟོ་བཅོས་མ་བྱས་ན་བཟང་། ལོ་རྒྱུས་ནི་ལོ་རྒྱུས་ཏེ་བཟང་ངན་བར་གསུམ་གང་བྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ཇི་བཞིན་འཁོད་དགོས་པ་ལས། དགའ་དང་མི་དགའི་འདེམས་སྒྲུག་བྱེད་པ་ནི་ལོ་རྒྱུས་རིག་པ་དང་བརྡ་སྤྲོད་རིག་པ་སོགས་གང་ལ་ཡང་མི་རུང་བ་ངེས་པར་དུ་མཁྱེན་དགོས།
ཞོར་དུ་ཤོད་ཆེན་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་གྲངས་འདྲེན་ནི།
དེང་དུས་བསྟན་འཛིན་ཆོས་དབྱིངས་ཀྱིས་བྱས་པའི་«མེས་པོའི་བྱུང་བ་» (པེ་ཅིང་། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2007, pp. 86.15–87.3) ལས། “ད་ལྟ་ས་ཆ་དང་དངོས་སུ་ར་འཕྲོད་བྱུང་བ་ནི།
༡: ནགས་ཤོད། འབྲི་རུ་རྫོང་ཁོངས་ཀྱི་ས་ཆ་ཕལ་ཆེ་བ།
༢: སོག་ཤོད། སོག་གཡག་ལའི་ཁུལ།
༢: དཀར་ཤོད། སོག་རྫོང་ཁོངས།
༤: རེ་ཤོད། སོག་རྫོང་ཁོངས།
༥: རྒྱ་ཤོད། སྟོད་འབྲི་རུ་དང་སྨད་དཔལ་འབར།
༦: ས་ཤོད། དཔལ་འབར་རྫོང་ཁོངས།
༧: དཔའ་ཤོད། དཔལ་འབར་རྫོང་ཁོངས།
༨: རྒྱང་ཤོད། སྟེང་ཆེན་རྫོང་ཁོངས།
༩: གྱིམ་ཤོད། སྟེང་ཆེན་རྫོང་ཁོངས།
༡༠: རྟ་ཤོད །སྟེང་ཆེན་རྫོང་ཁོངས།
༡༡: གཡི་ཤོད་དམ་གཡང་ཤོད་ནི་རི་བོ་ཆེ་རྫོང་ཁོངས།
༡༢: དངུལ་ཤོད། ལྷོ་རོང་རྫོང་ཁོངས།
༡༢: རྔོད་ཤོད། མཛོ་སྒང་རྫོང་ཁོངས།
༡༤: ཟླ་ཤོད། ཆབ་མདོ་རྫོང་ཁོངས།
༡༥: ངོམས་ཤོད། ཆབ་མདོ་རྫོང་ཁོངས།
༡༦: མེ་ཤོད། སྡེ་དགེ་རྫོང་ཁོངས།
༡༧: སྨར་ཤོད། གོ་འཇོ་རྫོང་ཁོངས།
༡༨: ཀྲེ་ཤོད། དཀར་མཛེས་རྫོང་ཁོངས་ཞེས། དེ་ལྟར་ཁམས་མདོ་སྟོད་ནགས་ཤོད་ནས་སྨད་དཀར་མཛེས་བར་དུ་སྐབས་ཤིག་གཅིག་འགྱུར་གྱི་ས་བབས་དང་ཆུ་རྒྱུད་རིག་གནས་གཅིག་གི་སྒྲིག་གཞིའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་ཞིག་ཡིན།

2017/12/08

སྒྲོལ་མ།

ཨོཾ་རྗེ་བཙུན་མ།
སྐྱ་རེངས་དང་པོ་དང་པོའི་དུས།།
བསིལ་རླུང་ཞིམ་པོ་ཞིམ་པོ་ལྡང་།།
དགུན་ཁ་དགུན་ཁའི་ནམ་དུས་ལ།།
དབྱར་ཁ་དབྱར་གྱི་ཆར་ཟིམ་འཇོ།།
སྣང་བ་སྣང་བའི་མེ་ལོང་ངོགས།།
སྒྲོལ་མ་དཀར་མོ་དཀར་མོའི་སྐུར།།
དྭངས་ལ་དྭངས་བའི་དད་པ་འཕྱོ།།
རེ་འདོད་མེད་པའི་རེ་འདོད་ནི།།
དད་པ་ནང་གི་དད་པ་ཡིན།།
དམ་ཚིག་ནང་གི་དམ་ཚིག་ཡིན།།
སྒྲོལ་མ་དམ་དུམ་གསེར་དམ་དུམ།།
“ཕྱག་འཚལ་བཀྲ་ཤིས་བྱས་”ནའང་བྱས།།
“གེ་སར་བྱི་ལོར་བྱུང་”ནའང་བྱུང་།།
ཕྲིན་ལས་དངོས་གྲུབ་ཐོགས་པ་མེད།།
“བུ་འདོད་པ་ལ་བུ་འཐོབ་”ན།།
བུ་མོ་འདོད་ནའང་ཅིས་མི་འཐོབ།།
རྟ་ལ་རེ་དང་སྒ་ལ་རེ།།
ཏཱ་རེ་ཏུཏྟ་རེ་ཡང་འདྲ།།
རེ་བ་ཐབས་ཅད་སྐོང་མཛད་མ།།
སྒྲོལ་མ་ཁྱེད་ལ་གསོལ་བ་འདེབས།།
སེངྒེ་སྐྲག་མཛད་ཤིང་གོས་ཅན།།
གཏུན་ཆེན་གླང་པོ་དུལ་མཛད་མ།།
དགྲ་མེ་བཞིལ་བའི་ཆར་རྒྱུན་མ།།
དུག་སྦུལ་མེ་ཏོག་ཕྲེང་སྒྱུར་མ།།
ཆོ་མ་རྐུན་དངངས་བྱེད་དཔལ་རྟུལ་མོ།།
བཙོན་རའི་སྒོ་ལྕགས་འབྱེད་བྱེད་མ།།
གྲུ་ལ་མཐུན་པའི་རླུང་སྡེབ་མ།།
ཤ་ཟ་འཇིགས་མཛད་རག་གྲི་ཅན།།
འཇིགས་པ་བརྒྱད་དང་བཅུ་དྲུག་ལས།།
སྐྱོབས་པའི་ལྷ་མོ་ཁྱེད་ལས་མེད།།
ཚེ་དཔལ་སྐྱེད་པའི་སྒྲོལ་མ་དཀར།།
ཕྲིན་ལས་མྱུར་བའི་སྒྲོལ་མ་ལྗང་།།
གནོད་པ་ཟློག་པའི་སྒྲོལ་མ་ནག།
དབང་སྡུད་སྒྲོལ་མ་དམར་ཡང་ཆོག།
རིག་བྱེད་མ་དང་ངོ་བོ་གཅིག།
ཤེས་རབ་ལྷ་མོ་དཀར་ཡང་ཆོག།
དབྱངས་ཅན་མ་དང་ཐ་མི་དད།།
ལྷ་མོ་ཁྱེད་ལ་གསོལ་བ་འདེབས།།
བདག་གི་འདོད་དོན་འགྲུབ་པར་མཛོད།།
ཨོཾ་ཏཱ་རེ་ཏུཏྟ་རེ་ཏུ་རེ་སྭཱཧཱ།།
— ཁྱུང་ཨོ་རིག་འཛིན།

2017/11/15

ཨ་མ་དྲན་པའི་གདུང་ཚིག

ཨ་མའི་འཛུམ་ཞལ་ཁ་བའི་ལྗོངས་སུ་ལུས།།
ས་མཐའི་སེམས་པ་ཚ་བའི་འོབས་སུ་ལྷུང་།།
བཅུ་ཕྲག་གཉིས་ལྷག་ཀྱག་ཀྱོག་མི་ཚེ་འདིར།།
བསམ་བཞིན་བསམ་དུས་སྙིང་ནས་འཆི་མ་ཤོར།།

ཕ་དང་ཁུ་བོས་ལྔ་པའི་ལམ་ཆེན་བསྙེགས།།
གཅེན་མོ་དབང་མེད་རྒྱ་ཡུལ་ལོ་མང་འགྲིམས།།
ལྷག་ལུས་བུ་ཕྲུག་ཨ་མའི་གདོང་ལ་ཅེར།།
བསམ་བཞིན་བསམ་དུས་སྙིང་ནས་འཆི་མ་ཤོར།།

འཛུམ་པའི་ཞལ་ལ་རྒས་པའི་གཉེར་རིས་བརྩེཌ།།
སྨུག་པོའི་སྐྲ་ལོར་ཁ་བའི་མེ་ཏོག་བཞད།།
ད་དུང་བུ་ཕྲུག་སྐྱོང་བའི་དཀའ་སྡུག་ལ།།
བསམ་བཞིན་བསམ་དུས་སྙིང་ནས་འཆི་མ་ཤོར།།

ཐམས་ཅད་ལས་ཀྱི་ཕྲོགས་པའི་ཁྱེད་ཉིད་ལ།།
སྐྱོབ་པའི་གཉེན་མེད་བྱམས་པའི་གྲོཌ་ཀྱང་མེད།།
དཀའ་སྡུག་ཀློང་དུ་འགྲེངས་པའི་སྐྱེས་མ་ལ།།
བསམ་བཞིན་བསམ་དུས་སྙིང་ནས་འཆི་མ་ཤོར།།

ཡུན་རིང་ས་མཐར་གྱར་བུའི་ཕྲུག་ལ།།
དྲན་པའི་མིག་ཆུ་བརྩེ་བའི་སེམས་ཀྱི་ཁུར།།
བགྲང་གིས་མི་ལང་སེམས་ཀྱི་རྨ་ཁ་འདིར།།
བསམ་བཞིན་བསམ་དུས་སྙིང་ནས་འཆི་མ་ཤོར།།

རེ་བའི་མིག་ཟུང་སླར་འཛོམས་དུས་ལ་ཅེར།།
བྱམས་པའི་ལག་ཟུང་མཆོག་གསུམ་མདུན་དུ་བཏུད།།
བགྲང་བྱའི་རེ་སྒུག་སེམས་ཀྱི་ཁོངས་སུ་སྦས།།
བསམ་བཞིན་བསམ་དུས་སྙིང་ནས་འཆི་མ་ཤོར།།

འཇིག་རྟེན་འདི་ཡི་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་པ།།
ཐམས་ཅད་རང་གི་ལས་ལས་འབྱུང་མོད་ཀྱང་།།
ལས་འདིས་ཁྱེད་ལ་བརྙས་བཅོས་ཆེ་དྲག་པས།།
བསམ་བཞིན་བསམ་དུས་སྙིང་ནས་འཆི་མ་ཤོར།།

— ཨ་བུ་ལོ་ལོས།