Showing posts with label རྒྱུན་ཤེས།. Show all posts
Showing posts with label རྒྱུན་ཤེས།. Show all posts

2026/06/24

འབྲི་ཏ་ས་འཛིན།

འབྲི་ཏ་ས་འཛིན། 

མིང་འདི་ནི་ལེགས་སྦྱར་གྱི་“བྷྲྀ་ཏ་བྷཱུ་མི་”(Bhṛtabhūmi/भृतभूमि)ཞེས་པ་ལས། དང་པོ་“བྷྲྀ་ཏ་”(Bhṛta/भृत)ཞེས་པ་ནི་«མོ་ནིར་ཝི་ལི་ཡམ་སི་ཚིག་མཛོད་» (ⅰ) (Monier-Williams 1999, p. 764) ལས། “འཛིན་པ། བདག་གིར་བྱེད་པ་”སོགས་ལ་འཇུག་ཅིང་འདིའི་སྒྲ་སོར་བཞག་དང་། གཉིས་པ་“བྷཱུ་མི་”ཞེས་པ་འདི་“ས་འཛིན་”དུ་དོན་བསྒྱུར་བྱས་ཏེ་“འབྲི་ཏ་ས་འཛིན་”ཞེས་བཏགས་པར་སེམས། ཡིག་རྙིང་གི་མ་དཔེར་“བྷྲི་”[=བྷྲྀ་] ཞེས་ཡོད་པ་དཔེ་གསར་དུ་“འབྲི་”ཞེས་བཅོས་ཡོད་པ་འདི་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་རྟོགས་པར་འགྱུར། དཔེར་ན། ཕྱི་རོལ་པའི་སྟོན་པ་“བྷྲྀ་ཧསྤ་ཏི་”(Bṛhaspati/बृहस्पति) ལ་བོད་ཡིག་རྙིང་པར་“འབྲི་ཧས་པ་ཏི་”ཞེས་འབྲི་སྲོལ་ཡོད་པ་བཞིན་ནོ། །
    དེས་ན་ལྡུམ་འབྲས་འདིའི་ཐ་སྙད་བོད་ཡིག་ཏུ་བཞུགས་པའི་ཁུངས་སྔ་ཤོས་གཅིག་ནི། བསྟན་པ་སྔ་དར་དུས་རབས་བརྒྱད་པའི་སྐབས་སུ་བོད་དུ་བྱོན་པའི་སློབ་དཔོན་ཤཱནྟིཾ་གརྦྷས་(Shāntingarbha)བསྒྱུར་བར་གྲགས་པའི་«གསོ་དཔྱད་རིན་པོ་ཆེ་འཁྲུངས་དཔེ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུད་» (pp. 114.15–115.3) ལས། “འབྲི་ཏ་ས་འཛིན་ཞེས་བྱ་བ། །ལ་ལས་རྒྱལ་མ་རྒྱུ་མ་ཟེར། །ལོ་མ་དམར་པོ་ཆུང་བ་ལ། །སྡོང་བུ་དམར་པོས་ས་གཞི་ཁྱབ། །མེ་ཏོག་དཀར་པོ་ཆུང་བ་ཡིན། །འབྲས་བུ་རི་ལུའི་དབྱིབས་དང་འདྲ། །ལ་ལས་ཙི་ཙི་མོ་ཞེས་ཟེར། །རོ་ནི་ཅུང་ཟད་མངར་སྐྱུར་ཡིན། །ནུས་པས་སྟོད་དུ་འདྲེན་པར་བྱེད། །ཕྱེ་མ་བྱས་ལ་རྨ་ལ་གདབ། །རྨེན་ངན་སྐྱེས་དང་སྐྲངས་པ་འཇོམས། །ཤུ་བ་སྐྱ་སྔོ་ལ་སོགས་པ། །མར་སྦྱར་བྱུགས་ན་བདེ་བར་འགྱུར། །གཞན་ཡང་ཡོན་ཏན་བསམ་མི་ཁྱབ། །”ཞེས་གསུངས་པ་འདིས་ཆོག་པར་སེམས།

(i) Monier Williams 1999: 764: Bṛita, mfn. bearing, carrying, bringing, procuring, possessing, wearing, having, nourishing, supporting, maintaining.

ཁུངས་འདྲེན་ཡིག་ཆ།

1) སློབ་དཔོན་ཤཱནྟིཾ་གརྦྷ། (trs.) «གསོ་དཔྱད་རིན་པོ་ཆེའི་འཁྲུངས་དཔེ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུད་». «གསོ་རིག་སྨན་གྱི་རོ་ནུས་ངོས་འཛིན་གསལ་སྟོན་ཕྱོགས་སྒྲིག་རིན་ཆེན་སྒྲོན་མེ་». པེ་ཅིན། ཀྲུང་གོ་བོད་རིག་པའི་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།, 2007, pp. 73–208. [BDRC: W1GS49280].
2) [Monier-Williams 1999] Monier, Ernst Leumann, and Carl Cappeller. A Sanskrit-English Dictionary: Etymologically and Philologically Arranged with Special Reference to Cognate Indo-European Languages. New ed. Delhi: Motilal Banarsidass Publishers, 1999.

2026/02/27

ཚེ་རིང་ཞྭ་མོ་དང་སྐེད་གྲི་ལྕགས་ཤུབ་ཅན།

ཚེ་རིང་ཞྭ་མོ་དང་སྐེད་གྲི་ལྕགས་ཤུབ་ཅན།
དེང་སང་ཚེ་རིང་ཞྭ་མོ་འདི་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ངོ་བོ་མཚོན་པའི་ཆས་གོས་གལ་ཆེན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད་ནའང་། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན་འདི་རྒྱ་སོག་གམ། ཡང་ན་ཆས་གོས་གཞན་ལས་བྱུང་བ་ཡོད་པ་དང་། དེ་བཞིན་སྐེད་གྲི་ལྕགས་ཤུབས་ཅན་འདི་ཡང་གང་ལས་བྱུང་མིན་མ་ངེས་ཀྱང་ཚེ་རིང་ཞྭ་མོ་དང་ལྷན་ཏུ་དར་ཁྱབ་བྱུང་ཡོད་པ་འདྲ་ལ། སྲོལ་རྒྱུན་པ་ཚོས་དེ་དག་ལ་མི་འགའ་བའི་རྣམ་འགྱུར་མཚོན་པའི་ཟུར་ཟ་ཡང་བྱས་ཡོད་པ་སྟེ། 
‘མགོ་ལ་ཁོལ་མོ་[རྦུད་པ་]གོན། 
རྐུབ་ལ་ཤན་མཆུ་བཏགས།’ 
ཞེས་འཕྱ་སྨོད་བྱས་པར་གྲགས།
{གཏམ་རྒྱུད་འདི་བདག་གི་ཕ་འདས་པོ་ཚེ་རིང་རྡོ་རྗེ་ལྷོད་ལྷོད་ཡིན་པའི་སྐབས་ཤིག་ཏུ་ང་ལ་བཤད་སོང་།}
དེས་ན་དངོས་པོ་འདི་དག་བོད་དུ་དར་ཚུལ་གསལ་པོ་མཁྱེན་མཁན་ཡོད་དམ།

2025/12/17

རྒྱ་ཡིག་ཤོའུ་ (shòu 壽) ངོ་སྤྲོད།

ངོ་སྤྲོད།

མཚོན་རྟགས་འདི་ནི་ལོ་རྒྱུས་ཡུན་རིང་ལྡན་པའི་རྒྱ་ཡིག་གི་ཡིག་གཟུགས་ཤིག་སྟེ། ཡིག་འབྲུ་འདིའི་ནང་དོན་ཚེ་རིང་ (shòu 壽) བར་མཚོན་ཞིང་། དུས་རབས་ཀྱི་འགྱུར་བ་བསྟུན་ཏེ་ཡིག་འབྲུ་ (壽) འདིའམ་སྟབས་བདེའི་ཡིག་འབྲུ་ (寿) འདི་བཀྲ་ཤིས་པའི་དུས་སྟོན་གྱི་ཉེར་མཁོ་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ལ་རྣམ་པ་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་བཀོད་ཡོད་པ་རེད། རྒྱ་ནག་གི་སྲོལ་རྒྱུན་བསམ་བློའི་ནང་། མི་ཚེའི་ནང་དམིགས་ཡུལ་གལ་ཆེ་ཤོས་གསུམ་སྟེ། བདེ་སྐྱིད་ (fú 福) དང་། དཔལ་འབྱོར་ཕུན་ཚོགས་པ་ (lù 祿) དང་། ཚེ་རིང་ (shòu 壽) བཅས་ཡིན་ཞིང་། ཡིག་འབྲུས་དེ་དག་མཚོན་པར་ཡིད་ཆེས་བྱེད། མཚོན་རྟགས་ལ་"སྐར་མའི་ལྷ་"གསུམ་ཞེས་གོན་ཆས་དང་། ལག་ཆ་མི་འདྲ་བ་བཟུང་བའི་སྐྱེས་པའི་གཟུགས་བརྙན་གསུམ་ཡོད། རྒྱ་ཡིག་ "ཚེ་" (壽 - Shòu) ཞེས་པ་འདི་གཙོ་བོ་རས་ཆ་དང་། ཁྱིམ་ཆས། རྫ་ཆས། རྒྱན་ཆ་བཅས་ཀྱི་སྟེང་དུ་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད། ཡི་གེ་འདི་རྐྱང་པ་འབྲི་བའམ། ཡང་ན་མེ་ཏོག་དང་། སྲོག་ཆགས་ཕ་ཝང་། བཀྲ་ཤིས་པའི་མཚོན་རྟགས་གཞན་གྱིས་བསྐོར་ནས་འབྲི་སྲོལ་ཡོད།

འདིའི་འབྱུང་འབྱུང་ཁུངས་ནི།

དང་པོ། རུས་སྦལ་ལྐོག་པགས་ལ་བྲིས་པའི་ཡིག་འབྲུ་ནི་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་དུས་རབས་ 14–11 བར་སྐབས་སུ་བྱུང་ཞིང་། དེའི་ཐོག་མའི་རྣམ་པ་ནི་མི་ཞིག་གིས་འཁར་རྒྱུག་བཟུང་ཡོད་པས་རྒས་རྒོག་མཚོན་པ་དང་། སྐབས་རེར་ལག་པས་ཅ་དངོས་ཤིག་འབུལ་བ་མཚོན་པ་དེས་ཚེ་རིང་པོར་སྨོན་པའི་མཚོན་དོན་མཚོན་ཡིན་པར་བཤད།
གཉིས་པ། ཟངས་ཀྱི་བརྐོས་ཡིག་ལ་གསལ་བའི་ཡིག་འབྲུ་དེ་ནི་ཀྲོའུ་རྒྱལ་རབས་སྐབས་ (1046–771 BC) བྱུང་ཞིང་དེའི་རྣམ་པ་ནི་མི་ཞིག་དང་ཐིག་རིང་པོ་ལྟ་བུར་སྣང་བ་དེས་ཚེ་རིང་ཞིང་གསོན་ཤུགས་རྒྱས་པའི་མཚོན་དོན་ཡོད་པར་བཤད།
གསུམ་པ། ཐམ་ཁའི་ཡིག་འབྲུ་ནི་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་དུས་རབས་གསུམ་པ་ཆིན་རྒྱལ་རབས་སྐབས་སུ་བྱུང་ཞིང་། ཡི་གེ་དེ་དག་སྔར་ལས་ཚད་ལྡན་ཅན་དང་། དབྱིབས་རིང་དུ་བཏང་བ་མ་ཟད་རྒྱན་སྤྲོས་ཀྱི་ཡིག་གཟུགས་ཅན་ཞིག་ཡིན་པར་གསལ།
བཞི་པ། ཧན་རྒྱལ་རབས་ནས་བཟུང་གཞུང་གི་ལས་བྱེད་པའི་ཡི་གེ་དང་། དཔེ་དེབ། དེ་མིན་དངོས་རྫས་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་ཞིག་ལ་ཡིག་འབྲུ་འདི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་རྣམ་པའི་ཐོག་ནས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་གཏན་འཁེལ་ལྟ་བུ་བྱུང་ཡོད་པར་བཤད།

2024/11/29

ཀིནྣཽར་སྐད་ཡིག Kinnaur Languge

 ད་ལྟའི་ཀིནྣཽར་སྐད་ཡིག་གི་གནས་སྟངས་ནི་མ་འོངས་བོད་སྐད་ཀྱི་ལུང་བསྟན་ཉག་གཅིག་ཏུ་ངེས།

སྤྱིར་ཀིནྣཽར་མི་དམངས་ནི་རང་གི་ཕ་སྐད་དང་ཧིནྡི་སྐད་ཡིག་གཉིས་ཀ་ཤོད་ཐུབ་མཁན་ཡིན་ཡང་། ཡུལ་སྐད་མི་འདྲ་བ་(བརྒྱད་ལས་གཅིག་ཧིནྡི་དུ་དང་གཞན་བོད་སྐད།)རྣམས་ལས་ཧིནྡི་སྐད་ཡིག་ནི་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་གཏུག་བྱེད་པའི་སྐད་ཆ་གཙོ་བོར་བྱེད། དེ་ནི་སློབ་གྲྭ་དང་མཐོ་སློབ་དང་། སྲིད་གཞུང་ལས་ཁུངས། ཚོང་ར། དངུལ་ཁང་སོགས་ཀྱི་སྐད་ཡིག་གཙོ་བོའང་ཡིན། ཁྱད་པར་གཞོན་རབས་པ་རྣམས་ནི་ཧིནྡིའི་གློག་བརྙན་དང་། རོལ་མོ། ལག་འཁྱེར་ཁ་པར། ཚགས་པར་སོགས་བརྡ་འཕྲིན་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱིས་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེན་བ་དང་། དེའི་རྐྱེན་གྱིས་ཀིནྣཽ་རང་གི་གླུ་གཞས་གསར་རྩོམ་རྣམས་ཀྱང་ཧིནྡིའི་སྐད་ཡིག་གི་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེན་པོ་ཐེབས་ཡོད། ཕྱོགས་གཞན་ནས་མ་འོངས་པར་ཤེས་ཡོན་དང་ལས་ཞུགས་ཀྱི་ཁེ་ཕན་ཐོབ་ཆེད་དུ་མི་རབས་གཞོན་པ་རྣམས་ལ་ཧིནྡིའི་སྐད་ཡིག་སྦྱོང་དགོས་པ་དང་ཤོད་དགོས་པའི་སྐུལ་མ་རྒྱུན་དུ་བྱེད། དེར་བརྟེན་ཁུ་ནུའི་སྐད་ཡིག་ཆུ་རྒྱུག་རྒྱུག་བཤད་ཐུབ་མཁན་ནི་ཕྱི་ཕྱོགས་དང་འབྲེལ་འདྲིས་ཉུང་བའི་རྒན་རབས་པ་དང་དེང་རབས་ཅན་གྱིས་ཤུགས་རྐྱེན་མ་ཐེབས་པའི་མི་རབས་བར་མ་རྣམས་ཡིན། ད་ནི་མི་རབས་རྗེས་མ་རྣམས་ལ་རིག་གཞུང་གི་ཤེས་བྱ་དང་མེས་པོའི་ཤུལ་བཞག་རྣམས་རྒྱུད་འཛིན་བྱེད་ཐུབ་མིན་ལ་དོགས་གནས་ཆེན་པོ་ཡོད།
ཁུངས། NEGI, HARVINDER K U M A R. “LANGUAGE USE, PRESTIGE AND VITALITY OF LANGUAGES IN KINNAUR.” International Journal of Dravidian Linguistics , 2023.

2024/11/21

Tibetan song by Menakā from Lithang

White Crane with Beautiful Wings
Solani Lamo! From far away, where have you come?
With head bowed in sadness, to whom do you speak?
Solani Lamo! Whose message of love do you carry?
Ah, yes! Behind the mountain pass, a childhood sweetheart—how is that person?
Ah, yes! How are the heartfelt words, brewing with longing from a distant lover?
Solani Lamo! Crane with beautiful wings,
Solani Lamo! Crane with beautiful wings.

Blue Cuckoo with a Sweet Voice
Solani Lamo! From far away, where have you come?
With your sweet song, to whom do you sing of longing?
Solani Lamo! Whose beloved’s message do you bring?
Ah, yes! Behind the mountain pass, a childhood sweetheart—how is that person?
Ah, yes! How are the heartfelt words, clearer than water and softer than moonlight?
Solani Lamo! Cuckoo with a sweet voice,
Solani Lamo! Cuckoo with a sweet voice.

Yellow Swan in Golden Robes
Solani Lamo! From far away, where have you come?
On your yellow feathers, vermilion dots have fallen.
Solani Lamo! Whose beloved’s messenger are you?
Ah, yes! Behind the mountain pass, a childhood sweetheart—how is that person?
Ah, yes! How are the heartfelt words, mingling longing and sadness, scattered from the depths of the heart?
Solani Lamo! Little golden-headed swan,
Solani Lamo! Little golden-headed swan.

Lyric: Gangpal
Melody Art: Gar Tsering samdrup.
Sing: Menakā (Rinchen Drolma) from Lithang

2024/11/07

ཨ་རིའི་གདོད་མིའི་མི་རིགས་རྩ་མེད་བཏང་ཚུལ།

ཨ་རིའི་གདོད་མིའི་མི་རིགས་རྩ་མེད་བཏང་ཚུལ་ཨ་རིའི་སྲིད་འཛིན་ཉེར་དྲུག་པ་ཐེའོ་ཌོར་རུ་སེ་ཝེལ་ཊི་ལགས་གསུང་དུམ་ཞིགཨ་རིའི་སྲིད་འཛིན་ཉེར་དྲུག་པ་ཐེའོ་ཌོར་་རུ་སེ་ཝེལ་ཊི་ (Theodore Roosevelt) ལགས་ཀྱིས་སྤྱི་ལོ་༡༨༨༦་ལོའི་གཏམ་བཤད་ཅིག་ཏུ་འདི་ལྟར་གསུངས་པ་ཐོ་འགོད་བྱས་འདུག

“ང་ཚོའི་འཚོ་གནས་ལ་བདེ་འཇགས་ཡོད་མེད་ནི་ཨ་རིའི་གདོད་མིའི་མི་རིགས་རྩ་མེད་གཏོང་རྒྱུ་དེ་གཅིག་པུ་ལ་རག་ལས་ཡོད་ཅེས་སྔོན་ཐོན་པས་དེ་སྔོན་ཁྱབ་བསྒྲགས་བྱས་མྱོང་། ང་ཚོས་དུས་རབས་མང་པོའི་རིང་ལ་ཨ་རིའི་གདོད་མིའི་མི་རིགས་ལ་དྲང་གཞག་མེད་པ་བྱས་ཡོད་ལ། ད་རུང་མུ་མཐུད་དེ་ང་ཚོའི་ཡར་ཐོན་ལ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་ཆེད་ནོར་འཁྲུལ་གྱི་ལམ་གཞན་ཞིག་སྟེ། འཛམ་གླིང་གོ་ལའི་ངོགས་ནས་དམུ་རྒོད་དང་དམུ་རྒོད་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་སྲོག་ཆགས་འདི་དག་མེད་པར་བཟོ་རྒྱུ་དེ་ཡག་པོ་རེད།”
Theodore Roosevelt, the 26th president of the United States. He is recorded as having said this in an 1886 speech:
The Pioneer has before declared that our only safety depends upon the total extermination of the Indians. Having wronged them for centuries, we had better, in order to protect our civilization, follow it up by one more wrong and wipe these untamed and untamable creatures from the face of the earth.(**)
(**) ""L. Frank Baum's Editorials on the Sioux Nation"". Archived from the original on December 9, 2007. Retrieved December 9, 2007. Full text of both, with commentary by professor A. Waller Hastings


2024/11/03

ཨ་རིའི་སྲིད་འཛིན་ཐེའོ་ཌོར་རཽ་སེ་ཝེལ་ཊིའི་ (Theodore Roosevelt) མི་རིགས་རྩ་མེད་བཟོས་པའི་གཏམ་བཤད།

Theodore Roosevelt
Theodore Roosevelt
ཨ་རིའི་སྲིད་འཛིན་ཉེར་དྲུག་པས་མི་རིགས་རྩ་མེད་བཟོས་པའི་གཏམ་བཤད། ཨ་རིའི་སྲིད་འཛིན་ཉེར་དྲུག་པ་ཐེའོ་ཌོར་་རཽ་སེ་ཝེལ་ཊི་ (Theodore Roosevelt) ལགས་ཀྱིས་སྤྱི་ལོ་༡༨༨༦་ལོའི་གཏམ་བཤད་ཅིག་ཏུ་འདི་ལྟར་གསུངས། 
“ངས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་གདོད་མའི་ཨ་རི་བ་རྣམས་ལས་ཤི་ཟིན་པ་རྣམས་ནི་ཡག་པོ་རྐྱང་པ་དེ་དག་རེད་ཅེས་བཤད་མི་ཐུབ། ཡིན་ནའང་ངས་གདོད་མའི་ཨ་རི་བ་བཅུའི་ནང་ནས་དགུ་ནི་ཤི་ཟིན་པར་ཡིད་ཆེས་ཡོད། ངས་ཐ་མའི་བཅུ་པོ་དེ་དག་གི་གནས་ཚུལ་ལ་འདྲི་རྩད་ཆེན་པོ་བྱེད་འདོད་མེད།”

Expressing the frontier anti-Indian sentiment, Theodore Roosevelt believed the Indians were destined to vanish under the pressure of white civilization, stating in an 1886 lecture:
I don't go so far as to think that the only good Indians are dead Indians, but I believe nine out of ten are, and I shouldn't like to inquire too closely into the case of the tenth.[*]

[*] Cary Michael Carney (1999). "Native American Higher Education in the United States". pp. 65–66. Transaction Publications

2024/06/29

རྨོ་མོ་རི་ཕུད།

ཨོ་བ་སུ་ཏེ་ཡ་མ། (Obasute-Yama) སྟེ་“རྨོ་མོ་རི་ཕུད”ཞེས་པ་ནི རྨོ་མོ་ལོ་བདུན་ཅུ་བརྒལ་ན་རི་ལ་གཡུག་པའི་སྒྲུང་གི་སྐོར།

ངས་ཀྱང་དང་པོ་འདི་མི་རིགས་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ཉི་ཧོང་ལ་མ་ཉེས་ཁ་ཡོག་བཟོས་ཡིན་ས་རེད་བསམས་སོང་། འོན་ཀྱང་ཉི་ཧོང་རང་གི་གཏམ་རྒྱུད་དུ་ཡོད་པའི་མ་ཟད་གློག་བརྙན་སྔ་ཕྱི་གཉིས་འཁྲབ་འདུག་པའི་ནང་གི་དང་པོ་ནི་ (Ballad Narayama 1958) ཞེས་པ་ཞིག་དང་གཉིས་པ་ནི་དེ་ཡང་བསྐྱར་ ༡༩༨༠ ནང་འཁྲབ་པ་ཞིག་རེད། འོན་ཀྱང་གཏམ་རྒྱུད་འདི་ལོ་བརྒྱ་ཡི་སྔོན་ལ་བྱུང་བ་ཞིག་མ་རེད། གཏམ་རྒྱུད་འདི་དུས་རབས་ ༡༡ པར་བྱུང་བའི་འཇར་པན་གྱི་བུ་མོ་རྩོམ་པོ་”ཏ་ཀ་སུ་ཨེ་ཡི་བུ་མོ་” (Takasue’s daughter) ཞེས་པ་ཞིག་གི་ཡིག་ཆར་འཁོད་ཡོད་པ་རེད། དེ་བཞིན་དུས་རབས་ ༡༧ པར་མ་ཙུ་ཨོ་་ཨོ་བ་ཤོ་ (Matsuo obasho) ཞེས་པ་ཞིག་གིས་དེའི་སྐོར་བཤད་ཡོད་པ་རེད། རེད་དེ་འདི་གཏམ་རྒྱུད་ཙམ་ལས་ལོ་རྒྱུས་དངོས་གནས་ཡིན་པའི་དཔང་རྟགས་ཤིག་ད་རུང་རྙེད་མེད་པས། ང་ཚོའི་ཨ་ཁུ་སྟོན་པའི་སྒྲུང་ནང་བཞིན་ཡིན་སྲིད། ད་རུང་ང་ཚོས་བསམ་མནོ་ཡག་པོ་བཏང་ན། ཆོས་ལུགས་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ད་རུང་ཡང་ཕ་མ་རྒན་རྒོན་དུར་ཁྲོད་པ་ཤཱུ་པ་ཏི་ནཱ་ཐ་ (Pashūpatināth) ན་གཡུག་གི་ཡོད་པའི་སྐད་ཆ་ཡོད་ཡོད་པ་རེད། ད་རུང་ལུང་པ་གཞན་ལ་དེའི་སྐོར་གྱི་སྒྲུང་མང་པོ་འདུག་ལགས།

Obasute-Yama: The Legend of the "Dumped Granny

Obasute-Yama, which means "Dumped Granny," is the story of a woman who was abandoned in the mountains when she reached seventy years old. At first, I thought that some ethnic groups were blaming the Japanese, portraying them as innocent. However, this is a Japanese legend. The story has been adapted into two films: the first, "Ballad of Narayama," was released in 1958, and the second, a dramatic rendition, came out in the 1980s. This story is not merely a hundred years old. It was recorded in the 11th century by the daughter of the Japanese writer Takasue, and in the 17th century, the renowned poet Matsuo Bashō mentioned it in his poetry. Yes, this is just a legend, and there is no evidence to support it as true history. It might be similar to the story of our Akhu Stonpa. If we think a little more, some religions still abandon their elderly, such as the practice at Pashūpatināth in Nepal. Furthermore, there are many similar stories in other countries.
(revised by ChatGBT; AI)
འདིར་རྩོམ་ཞིག་ཡོད།

ལོ་ཤས་སྔོན་ངས་ཧ་ལས་དགོས་པའི་གཏམ་རྒྱུད་ཅིག་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་ཞིང་། གཏམ་རྒྱུད་དེ་ནི་ཉི་ཧོང་གི་གྲོང་གསེབ་ཅིག་ཏུ་རྒན་འཁོགས་རྣམས་ལོ་བདུན་ཅུ་ལ་སོན་སྐབས། ཁོང་ཚོའི་བུ་ཕྲུག་དག་གིས་ཁོང་ཅག་རྩ་ཆེའི་རི་བོ་ཞིག་གི་རྩེ་ལ་ཁྱེར་ནས་བཞག་སྟེ་མུ་གེ་དང་ཉི་འོད་འོག་ཏུ་འཆི་རུ་བཅུག་སྲོལ་ཡོད་པར་བཤད། དེ་ཡང་“ཨོ་བ་སུ་ཏེ་ཡ་མ་”འམ་“རི་ཕུད་རྒན་མོ་” (Obasute-yama, or “granny-dump mountain) ཞེས་པའི་ཡུལ་སྲོལ་དེའི་སྐོར་དུས་རབས་བཅུ་གཅིག་པའི་ནང་དུ་བྱུང་བའི་ལྐོག་གྱུར་གྱི་རྩོམ་པ་པོ་ལྕམ་ས་ར་ཤི་ན་ (Lady Sarashina) དང་། དུས་རབས་བཅུ་བདུན་པའི་ཧེའི་ཀུ་(འཇར་པན་སྙན་ངག་)རྩོམ་པ་པོ་གྲགས་ཅན་མ་ཙུ་ཨོ་བྷ་ཤོ་ (haiku master Matsuo Basho) གཉིས་ཀྱིས་གོང་གསལ་ཡུལ་སྲོལ་འདིའི་སྐོར་གླེང་ཡོད་པར་བཤད།
མ་ཟད་སྤྱི་ལོ་ ༡༩༨༣ ལོའི་ཧ་ལས་དགོས་པའི་གློག་བརྙན་“ནཱ་ར་ཡ་མའི་བལླད་” (The Ballad of Narayama (1958 film) ཅེས་པའི་བརྗོད་བྱ་ནི་སྒྲུང་འདིའི་སྐོར་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ཡང་སྙིང་རྗེ་བའི་རྒན་མོ་ཨོ་རིན་གྱིས་མོ་རང་“རི་ཕུད་རྒན་མོ་”འགྱུར་རྒྱུའི་འཆར་གཞི་ཡོད་ནའང་། མོའི་བུ་ཏ་ཙུ་ཧེའི་ཡིས་ཁས་ལེན་མ་བྱས། འོན་ཀྱང་ཨ མས་ཁོ་ལ། “ཕྲུ་གུ་ཚོ་འཚོ་དགོས། ཟ་མ་ནི་དཀོན་པོ་འདུག དགུན་ཁ་ཡང་སླེབས་གྲབས་འདུག་པས། ད་རྒན་པ་ཚོ་འགྲོ་དགོས་རེད་”ཅེས་གཤེ་གཤེ་བཏང་། འདོད་མོས་མེད་བཞིན་ཏ་སུ་ཧེའི་ཡིས་མ་རྒན་ཨོ་རིན་རྒྱབ་ཏུ་ཁུར་ནས་“རི་ཕུད་རྒན་མོ་”གཡུགས་སའི་རི་རྩེ་ལ་འགྲོ་རྒྱུ་བྱས། རི་བོ་དེ་ནི་སྨུག་པའི་ཁྲོད་དུ་ཟུག་པའི་སྤུ་གྲིའི་སོ་ལྟར་རྣོ་བའི་རི་གཟར་ཞིག་ཡིན། བྱ་རོག་གིས་ཀེང་རུས་ལས་ཤ་རྒྱུས་ལྷག་མ་དག་འཐོག་པའི་ས་སྟོང་ཞིག་ཏུ་ཏ་ཙུ་ཧའི་ཡིས་ཨ་མ་རྒན་མོ་རྩྭ་གདན་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་བཞག་ནས་མིག་ཆུ་གཏོང་བཞིན་གྱེས་ཚིག་ཞུས་ཏེ་ཁྱིམ་དུ་ལོག་པ་དང་། ཨ་མ་རྒན་མོ་མིག་ཆུ་མེད་པར་པདྨའི་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་དུ་འདུག་པའི་སྐབས་ཁ་བའི་འདབ་མ་རྣམས་ག་ལེར་འབབ་མགོ་བརྩམས།
དེ་ལས་ཧ་ལས་པ་ཞིག་དང་། དེ་ལས་ངོ་མཚར་བའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་བློ་ཡུལ་དུ་འཆར་རྒྱུ་ཁག་པོ་ཡིན། དེ་ཡང་རང་གི་བུ་ཚའི་ཆེད་དུ་རང་ཉིད་བློས་གཏོང་བྱས་ཏེ། རང་གི་མཐའ་མཇུག་ངལ་གསོའི་གནས་སུ་རང་གི་བུས་ཁུར་ནས་སོང་། གསོལ་འདེབས་སྨོན་ལམ་གྱིས་འཆི་བ་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་ཀྱིན། ཁ་བ་དང་བུ་ཡུག་འཚུབ་པའི་རི་རྩེ་ཞིག་ནས་ཁེར་རྐྱང་དུ་བདེ་བར་འཆི་བའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་ཞིག་ཡིན།
འོན་ཀྱང་དོན་དངོས་སུ་“ཨོ་བ་སུ་ཏེ་ཡ་མ་”ཞེས་པའི་ཡུལ་སྲོལ་དེ་བྱུང་མྱོང་ངམ། གལ་སྲིད་དེ་འདྲ་ཡིན་ན། རི་རྩེར་རུས་པས་ཁེངས་མྱོང་བའི་དཔང་རྟགས་ཤིག་ཡོད་ངེས་རེད། ཅེས་འབོལ་ཁྲིའི་སྟེང་ནས་ངོ་མཚར་བའི་གཏམ་རྒྱུད་ལ་བསམ་བློ་བཏང་། སྐབས་དེར་འབོལ་ཁྲི་ནི་ངའི་ཉལ་ཁྲི་དང་ལས་ཁུངས་གཉིས་ཀ་ཡིན། གང་ལྟར་ང་ནི་རུས་པས་གཡོགས་པའི་རི་བོ་དེ་རྙེད་རྒྱུར་ཚོར་ཤུགས་ཧ་ཅང་ཆེ། དེ་སྔོན་ང་ལ་གཏམ་རྒྱུད་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་བློ་ལ་འཁོར་བས་མགྱོགས་པོར་དུས་དེབ་ཤོག་ལྷེ་ཞིག་གི་སྟེང་དུ་ཕབ། རྩོམ་སྒྲིག་པ་ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་པར། ང་་རང་དབང་ཅན་གྱི་གསར་འགོད་པ་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་གཏམ་རྒྱུད་ཀྱི་བརྩམ་ཆོས་ཡོད་ན་དོན་དངོས་ཀྱི་ཡོང་འབབ་ཡོད་པས་མདུན་དུ་བསྐྱོད་བྱ་དགོས་པ་ནི་སྨོས་མེད་རེད་ཅེས་སོགས་འཁོད་ཡོད།

2024/06/20

ཧུའུ་ཨི་མི་རིགས་ (Hui 回族)

ཐོག་མའི་འབྱུང་ཁུངས།

ཧུའུ་མི་རིགས་ནི་ (Hui 回族) རྒྱ་གར་ཨི་རན་འདྲེས་མ་དང་། པར་སིག་གི་རིགས། དེ་བཞིན་སོག་པོ་ལ་སོགས་པའི་དབུས་ཨེ་ཤེ་ཡའི་ཡུལ་གྱར་བའི་རྒྱུད་པ་ཡིན། ཁོ་ཚོའི་ཕ་མེས་ཀྱི་རྒྱུད་པའི་མཆེད་ཁུངས་ངོ་མ་ནི་གཙོ་བོ་ཨེ་ཤ་ཡ་དབུས་དང་ཤར་མའི་རིགས་རྒྱུད་ཡིན་ཞིང་། དབུས་ཤར་གྱི་ཕ་མེས་འགའ་ཤས་ནི་ས་ཁུལ་དེར་ཁ་ཆེའི་ཆོས་ལུགས་ཁྱབ་སྤེལ་གཏོང་མཁན་གྱི་ཨ་རབ་དང་པར་སིག་གི་ཚོ་ཁག་ལྟ་བུ་ལས་བྱུང་ཡོད། དུས་རབས་བར་མའི་སྐབས་རྒྱ་ནག་གི་རྒྱལ་རྒྱུད་ཐང་དང་། སུང་། སོག་པོ་བཅས་ཀྱི་སྐབས་སུ་ཁ་ཆེ་དར་ཁྱབ་ཆེ་བའི་པར་སིག་དང་ཨེ་ཤ་ཡ་དབུས་མའི་ཡུལ་གྲུ་ཁག་ནས་ཕྱི་རྒྱལ་མི་འབོར་གནས་སྤོ་བྱས་པ་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་་ལ། རྒྱལ་རྒྱུད་དེ་ཚོས་ས་ཁུལ་དེ་དག་ནས་ཡིན་པའི་ཁ་ཆེ་བའི་ཚོང་པ་ཚོར་དགའ་བསུ་ཞུས་པ་དང་དབུས་ཨེ་ཤེ་ཡའི་གཞུང་ཞབས་སུའང་བསྐོ་བཞག་བྱས་ཡོད། དེ་ནས་དུས་རབས་རྗེས་མར་ཡུལ་སྤོས་ནས་འོངས་པའི་མི་མང་དེ་དག་ག་ལེར་གཞིས་ཆགས་ཤིང་རྒྱ་སྐད་བཤད་དགོས་པ་སོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་བྱུང་སྟེ་མཐར་ཧུའུ་མི་རིགས་སུ་གྱུར།❶  ཁོང་ཚོ་རྒྱ་ནག་ཏུ་སླེབས་རྗེས་རྒྱ་ནག་གི་ཞིང་ཆེན་ཕལ་ཆེ་བར་གཞིས་ཆགས་པས་ཡུལ་ལུང་སོ་སོར་ཁྱད་པར་ཆེ། བར་སྐབས་རྒྱ་ནག་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་ཡེ་ཤུ་ཆོས་ལུགས་སྤེལ་མཁན་འོངས་སྐབས། དེ་ཚོས་ནི་ཧན་མི་རིགས་དང་ཧུའུ་མི་རིགས་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དེ་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ཆ་ནས་མ་གཏོགས་ཆེན་པོ་མཐོང་མེད་པར་གྲགས། དེ་ནས་དུས་རབས་བཅོ་བརྒྱད་པའི་རྗེས་སུ་ཀན་སུའུ་དང་ཧྲན་ཤིའི་ཁུལ་དུ་སླེབས་པའི་ནུབ་ཕྱོགས་པའི་ཆོས་སྤེལ་མཁན་ཚོས། ནུབ་བྱང་ཞིང་ཆེན་ཁག་གི་ཧུའུ་ཨེ་མི་རིགས་ནི་ཏུར་ཀི་དང་། ཧན། ཨ་རབ་མི་རིགས་བཅས་གསུམ་ལས་བྱུང་བའི་མི་རིགས་ཤིག་ཡིན་པར་ངོས་འཛིན་བྱས་ཡོད། 

རིགས་རྫས་ལ་དཔྱད་པ།

༢༠༠༤ ལོའི་ཞིབ་འཇུག་བྱས་འབྲས་སུ་ཧུའུ་ཨི་མི་རིགས་ཀྱི་ཕ་མེས་རྒྱུད་རྒྱུའི་བརྒྱ་ཆ་ ༦་༧ ནི་ཡུ་རེ་ཤི་ཡ་ནུབ་ཕྱོགས་ (West-Eurasian) ཀྱི་རིགས་རྒྱུད་དང། བརྒྱ་ཆ་ ༩༣་༣ ནི་ཡུ་རེ་ཤི་ཡ་ཤར་ཕྱོགས་ (East-Eurasian) ཀྱི་རིགས་རྒྱུད་ཡིན་པར་བཤད། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཡིག་ཆར་མི་རིགས་འདིའི་མི་འབོར་གྱི་སྐོར་ལ་གསལ་བཤད་བྱས་པ་ལྟར་ན། རིགས་མི་མཐུན་པའི་གཉེན་སྒྲིག་གི་ལམ་སྟེ། འདི་ཚོས་ཧན་མི་རིགས་ཀྱི་བུད་མེད་དང་གཉེན་སྒྲིག་བྱས་པ་ལས་མི་རིགས་འཕེལ་རྒྱས་སོང་བར་བཤད།❷ ཉིང་ཞ་དང་ཀུའེ་ཀྲོའུ་ (Ningxia and Guizhou) མི་རིགས་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱས་འབྲས་སུ་དེ་དག་ཡུ་རེ་ཤི་ཡའི་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་མི་རིགས་ལས་བྱུང་བའི་རིགས་རྫས་དཔང་རྟགས་ཆུང་ངུ་ཞིག་ལས་མ་རྙེད་པར་བཤད།❸ཀུའེ་ཀྲོའུ་ཡི་ཧུའུ་མི་རིགས་ཀྱི་རིགས་རྒྱུན་ཕྲ་རྫས་ (Y chromosomes) དབྱེ་ཞིབ་ལས། ཕ་མའི་རྒྱུད་པ་དབུས་སམ་བྱང་ཨེ་ཤེ་ཡའི་རིགས་རྒྱུད་ཡིན་པའི་ཚད་གཞི་མཐོན་པོ་བསྟན་ཡོད། དེ་ནི་སྐྱེས་པ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་མི་འབོར་གནས་སྤོ་བྱས་པ་ལས་གྲུབ་པ་དང་། དེ་དག་ཕལ་ཆེར་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་ལམ་བརྒྱུད་ནས་ཡོང་བ་ཡིན་སྲིད་ལ། དེའི་རྗེས་སུ་རྒྱ་མི་དང་མཉམ་བསྲེས་ཤུགས་ཆེན་བྱས་པ་ལས་གྲུབ་པ་ཞིག་ཡིན་❹ཚུལ་སོགས་ཞིབ་པར་བཤད་འདུག

གཞུང་འབྲེལ་གྱི་ཐོག་ནས་བཤད།

ཕྱི་ལོ་ ༡༩༤༩ ལོར་རྒྱ་ནག་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྲིད་གཞུང་གསར་འཛུགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ནས་ཁ་ཆེའི་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་བཅུའི་གྲས་ཀྱི་ཧུའུ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་འདི་རྒྱ་གཞུང་གིས་བཀོལ་སྤྱོད་བྱས་ཡོད་ལ།❺ དེང་སང་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་ཧུའུ་མི་རིགས་ནི་ཆོས་ལུགས་ཁས་ལེན་པའི་རིགས་ཡིན་པ་དང་། དེའི་ནང་དུ་ཁ་ཆེའི་ཆོས་ལུགས་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཧུའུ་མི་རིགས་ཀྱི་མེས་པོ་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱང་ཚུད་ཡོད་པར་བཤད་ཡོད། ❻ 



❶  Lipman 1997, p. 210.
❷ Yao, Y. G.; Kong, Q. P.; Wang, C. Y.; Zhu, C. L.; Zhang, Y. P. (2004). “Different matrilineal contributions to genetic structure of ethnic groups in the silk road region in china”. Molecular Biology and Evolution. 21 (12): 2265–80. doi:10.1093/molbev/msh238. PMID 15317881.
❸ Zhou, Boyan; Wen, Shaoqing; Sun, Huilin; Zhang, Hong; Shi, Ruiming (2020). "Genetic affinity between Ningxia Hui and eastern Asian populations revealed by a set of InDel loci". Royal Society Open Science. 7 (1): 190358. Bibcode:2020RSOS....790358Z. doi:10.1098/rsos.190358. PMC 7029925. PMID 32218926.
❹ Wang, Qiyan; Zhao, Jing; Ren, Zheng; Sun, Jin; He, Guanglin; Guo, Jianxin; Zhang, Hongling; Ji, Jingyan; Liu, Yubo; Yang, Meiqing; Yang, Xiaomin (2021). "Male-Dominated Migration and Massive Assimilation of Indigenous East Asians in the Formation of Muslim Hui People in Southwest China". Frontiers in Genetics. 11: 618614. doi:10.3389/fgene.2020.618614. ISSN 1664-8021. PMC 7834311. PMID 33505437.

❺ Lipman 1997, pp. xxii–xxiii.
❻ Gillette 2000, p. 12–13.

2024/06/02

འཛམ་གླིང་གི་གྲོང་ཚོ་སྔ་ཤོས།

གཽ་པེཀ་ལི་་ཊེ་པེ་ (Göbekli Tepe) ཞེས་པ་ནི་ཏུར་ཀེས་ (Turkey) རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ལྷོ་ཤར་ཨ་ན་ཏོ་ལི་ཡའི་ (Anatolia) ས་ཁུལ་དུ་ཆགས་པའི་རྡོ་ཆས་གསར་མའི་གནའ་རྫས་རིག་དངོས་ཡོད་པའི་ས་ཁུལ་ཞིག་ཡིན། གནའ་གྲོང་སྡེ་དེ་ནི་ཧ་ལམ་ཕྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ ༩༥༠༠ ནས་མ་མཐའ་ཡང་ཕྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ ༨༠༠༠ བར་ལ་ཆགས་མྱོང་བ་ཞིག་དང་།➊ སྐབས་དེ་ནི་རྫ་ཆས་སྔོན་གྱི་རྡོ་ཆས་གསར་མའི་དུས་ཡིན་པ་རེད། སྐད་གྲགས་ཅན་གྱི་གནའ་བོའི་རིག་དངོས་འདིའི་ཆགས་དབྱིབས་ནི། རྡོ་ཡི་ཀ་བ་ཆེན་པོ་བསླངས་ཤིང་བཟོ་བཀོད་སྒོར་དབྱིབས་ཅན་ཞིག་དང་། རྡོ་ཡི་ཀ་བ་དེ་དག་ནི་འཛམ་གླིང་སྟེང་གི་ཆེས་རྙིང་ཤོས་ཀྱི་རྡོ་རིང་གི་གྲས་ཡིན་པར་བཤད། དེ་ཡང་རྡོ་ཡི་ཀ་བ་མང་པོ་ཞིག་ལ་མི་ཡི་ཆས་གོས་ཀྱི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང་། རི་དྭགས་ཀྱི་འབུར་གཟུགས་སོགས་ཀྱིས་བརྒྱན་ཡོད་པས། གནའ་རྫས་རྟོག་དཔྱོད་པ་ཚོས་སྔ་རབས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ལས་བརྒལ་བའི་སྐུ་འདྲའི་བྱུང་རབས་སྐོར་ལ་ཤེས་རྟོགས་རྙེད་པར་དཀའ་བ་ཞིག་བྱུང་ཡོད་པར་བཤད། མཐོ་ཚད་ལ་མི་ཊར་ ༡༥ དང་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་ཨེ་ཀར་ ༢༠ ཡོད་པའི་གནའ་བོའི་ཁང་པ་མང་པོས་ཡོངས་སུ་ཁེངས་ཡོད་པ་དང། རྡོ་ཆས་གསར་མའི་དུས་ཀྱི་ཁང་ཆུང་དང་། རྡོ་རྐོས། རྡོ་བརྐོས་ཆུ་མཛོད་བཅས་ཡོད་པ་མ་ཟད། དུས་ཕྱིས་བྱས་པའི་རྗེས་ཤུལ་ཡང་འགའ་ཞིག་ཡོད། ད་ལྟའི་ས་སྔོག་འདོན་པ་ཚོས་བཤད་ན། གནའ་ཤུལ་འདི་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་བཟོ་བཀོད་དང་ཁྱད་ཆོས། ཆུའི་མ་ལག་རྡོ་ཆས་གསར་མའི་ཁྱིམ་སྤྱོད་ཡོ་བྱད་སོགས་ཉེ་བའི་ཆར་རྙེད་སོན་བྱུང་བའི་དངོས་རྫས་ཁག་ལ་གཞི་བཅོལ་ནས་གནའ་བོའི་གྲོང་གསེབ་ཅིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱས་ཡོད།➋ ས་གཏེར་སྔོག་འདོན་བྱེད་མཁན་ཁུ་ལའོ་སི་ཤ་མེ་ཏི་ (Klaus Schmidt) ཡིས་བཤད་རྒྱུར། རྩ་ཆེའི་གནས་དེར་མཚམས་རེར་ཕྱོགས་མཐའ་གྲུ་ནས་རྔོན་པ་དང་འབྲོག་པའི་ཚོ་ཁག་འདུས་ཤིང་བྱེད་སྒོ་སྤེལ་བ་ལས། ས་གནས་དེར་གཏན་སྡོད་བྱེད་མཁན་ཉུང་ངུའམ་ཡང་ན་གཏན་སྡོན་བྱེད་མེད་སྲིད་པར་ཡང་བཤད།➌

➊ Breuers & Kinzel 2022, p. 471.
➋ Schönicke 2019, p. 214-215.

2024/06/01

གངས་རིན་པོ་ཆེ།

 མཁན་པོ་ཨོ་རྒྱན་རིག་འཛིན་གྱིས་བརྩམས།

གངས་ཏི་སེའམ་གངས་རིན་པོ་ཆེ་ (Kailāsa, 冈仁波齐峰) ནི་བོད་ལྗོངས་སྤུ་ཧྲེང་རྫོང་གི་བྱང་རྒྱུད་མཚོ་མ་ཕམ་དང་ཁད་ཉེར་དུ་ལྷུན་ཆགས་སུ་ཡོད་ཅིང་། རྒྱ་མཚོ་ངོས་ལས་མཐོ་ཚད་སྨི་ (6,638 m (21,778 ft) ཡོད་པ་དང་། གང་སྐོར་ཐེངས་གཅིག་ལ་སྤྱི་ལེ་ ༥༢ དང་སྒྲོལ་མ་ལ་ཡི་མཐོ་ཚད་སྨི་ ༥༧༢༣ ཡོད། གནས་འདིར་ལོ་ངོ་སྟོང་ཕྲག་མང་པོའི་སྔོན་ནས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་དང་། ཕྱི་རོལ་རིག་བྱེད་པ་སོགས་ཀྱིས་ངོས་འཛིན་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་བྱུང་ཡོད། གང་ལྟར་ས་གནས་འདི་བོད་ནུབ་ཁུལ་རྒྱ་ནག་དང་། རྒྱ་གར། བལ་ཡུལ་བཅས་ཀྱི་ས་མཚམས་སུ་ཆགས་ཡོད།

མིང་དོན།

གངས་རི་འདི་ལ་ཀཻ་ལཱ་ས་ (कैलास Kailāsa)ཞེས་པ་ནི་ལེགས་སྦྱར་སཾ་སྐྲྀ་ཏའི་སྐད་དུ་“ཤེལ་”ཞེས་པའི་དོན་ཅན་ཡིན་ལ། དེ་བཞིན་“ཏི་སེ་”ཞེས་པ་ཡང་བསིལ་བའི་དོན་ལ་འཇུག་པར་བཤད། ཡང་འགའ་རེས“ཏི་སེ”ཞང་ཞུང་ཕྱོགས་ནས་ཆུ་ཡི་མིང་ཡིན་པས་ཆུ་ཡི་ཕུགས་ལྟ་བུ་ཞིག་ལ་གོ་ཆོག་ཚུལ་བཤད་པའང་ཡོད། དེ་བཞིན་“གངས་རིན་པོ་ཆེ་”ཞེས་པ་ནི་བོད་སྐད་དེ“གངས་”ནི་ཁ་བ་དང་“རིན་པོ་ཆེ་”ནི་རྩིས་ཐང་ཆེ་བའི་དོན་ཅན་ལ་འཇུག་པ་གོ་སླ།

ས་ཁམས།

གངས་ཏི་སེའམ་གངས་རིན་པོ་ཆེ་ནི་ཨེ་ཤ་ཡའི་ཆུ་བོ་མང་པོ་ཞིག་གི་འབྱུང་ཁུངས་ཡིན་པ་སྟེ། ཡར་ཀླུང་གཙང་པོ། སེང་གེ་གཙང་པོ། ཆུ་ཀླུང་སུ་ཏ་ཛེ། གངྒཱའི་ཡན་ལག་ཀརྞ་ལི་རྣམས་ཡིན་ལ། གཙང་པོ་འདི་དག་ཚང་མ་ཀཻ་ལ་ཤའི་ས་ཁུལ་སྤྱི་ལེ་གྲུ་བཞི་མ་ ༢༣ ནས་འབབ་མགོ་བརྩམས་ཡོད། མ་ཕམ་གཡུ་མཚོའམ་མཱ་ན་ས་རཽ་ཝ་ར་ (मानसरोवर / Mānasarōvara) ནི་གཡས་གཡོན་གྱི་གངས་རི་དང་གངས་ཕྲན་ནས་བབས་པའི་ཆུ་བོ་ཆེ་ཆུང་དུ་མ་འདུས་ནས་མཚོ་འདི་་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ། དེའི་འཁྲིས་སུ་་ཧ་ལམ་མ་ཕམ་མཚོ་འདྲ་ལ་ཁད་པའི་ལག་ངར་མཚོའམ་རཱཀྵ་ས་ཏཱ་ལ་ (Rākṣasatāla) ཞེས་པའི་ཚྭ་ཆུའི་མཚོ་ཞིག་ཡོད། མཚོ་དེའི་རང་བཞིན་ཚྭ་མཚོ་ཡིན་ལདེའི་ནང་དུ་མ་ཕམ་མཚོའི་འཚོ་ཆུ་འབབ་ཀྱིན་ཡོད།

ནང་པའི་ལུགས།

དེ་ལྟ་བུའི་གངས་རི་ནི་«མཛོད་འགྲེལ་»ལས།➊ རི་ནག་པོ་དགུ་འདས་པའི་ཕ་རོལ་ན་གངས་རི་དང་ཚུར་རོལ་ན་མཚོ་མ་དྲོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལས་ཆུ་ཆེན་པོ་བཞི་སྟེ་གངྒ་དང་སིནྡྷུ། སི་ཏཱ། པཀྵུ་བཅས་འབབ་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་དང་། པདྨའི་ལུང་བསྟན་བཀའ་རྒྱ་མ་ལས་གངས་ཏི་སེ་ཤེལ་གྱི་མཆོད་རྟེན་འདྲ་བའི་ཤར་ཕྱོགས་སུ་ཟངས་ལུང་ཡོད་ཅེས་དང་། «བློན་པོ་བཀའ་ཐང་»➋ལས། “རྡོ་རྗེ་གདན་ནས་བྱང་ཕྱོགས་བཙལ་བ་ན། རི་ནག་དགུ་འདས་ཕ་རོལ་གངས་ཏི་སེ། །”ཞེས་པ་དང་། དཔལ་ལྡན་ཨ་ཏི་ཤ་ (d. ༡༠༥༤) མངའ་རིས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ལྷ་བཙུན་བྱང་ཆུབ་འོད་ (cent. ༡༡) ཀྱིས་གདན་དྲངས་སྐབས་ཏི་སེའི་མདུན་དུ་ཕེབས་ཚེ། ཇོ་བོ་རྗེའི་ཞལ་ནས། ཏི་སེའི་གངས་ནས་གནས་བརྟན་རྣམས་གདུགས་ཚོད་ཀྱི་གནྜི་རྡུང་བྱུང་། རང་རེ་ཡང་གུང་གི་དྲོ་གྱིས་ཤིག་གསུངས་པ་སོགས་རྒྱ་བོད་པཎ་གྲུབ་སུས་ཀྱང་ཏི་སེ་ཞེས་པ་ནི་བོད་ཀྱི་རི་འདི་ལ་ངོས་འཛིན་པ་ཡིན།

གནས་ཁྱད་པར་ཅན་འདི་ནས་འབྲི་གུང་སྐྱོབ་པ་འཇིག་རྟེན་གསུམ་མགོན་(༡༡༤༣–༡༢༡༧)ནས་རྗེ་དཀོན་མཆོག་ཕན་བདེ་ཉི་མའི་བར་གངས་ཏི་སེའི་རིག་པ་འཛིན་པ་མཁན་རྡོར་འཛིན་དང་འབྲི་གུང་པའི་གྲུབ་མཐའ་འཛིན་པའི་དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་མ་ཆད་པ་བྱུང་། ཁྱད་པར་དུ་མཉམ་མེད་དྭགས་པོ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་སྒྲུབ་གནས་སུ་གྱུར་ཚུལ་ནི། རྗེ་ལྷོ་བྲག་མར་པ་ལོ་ཙཱ་བ་ཆོས་ཀྱི་བློ་གྲོས་ (༡༠༡༢–༡༠༩༧) ཀྱིས་ལུང་བསྟན་ལྟར་རྗེ་བཙུན་མི་ལ་རས་པ་ (༡༠༤༠–༡༡༢༣) གནས་འདིར་སྒྲུབ་པ་ཡུན་རིང་མཛད། དེ་བཞིན་དུ་འབྲི་གུང་སྤྱན་སྔ་ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་ (༡༡༧༥–༡༢༥༥) དང་། གྲུབ་ཐོབ་སེང་གེ་ཡེ་ཤེས་ (༡༡༨༡–༡༢༥༥) རྒོད་ཚང་པ་མགོན་པོ་རྡོ་རྗེ་ (༡༡༨༩–༡༢༥༨)སོགས་གཙོ་བོ་འགྲོ་མགོན་བཀའ་རྒྱུད་པའི་བསྟན་པ་རྒྱ་ཆེར་དར། གཞན་ཡང་དགེ་ལྡན་པའི་སྐྱེས་ཆེན་པཎ་ཆེན་བློ་བཟང་ཆོས་རྒྱན་ (༡༥༧༠–༡༦༦༢) དང་རྙིང་མའི་གྲུབ་ཆེན་ཞབས་དཀར་ཚོགས་དྲུག་རང་གྲོལ་ (༡༧༨༡–༡༨༥༡) སོགས་མཁས་གྲུབ་མང་པོས་ཞབས་ཀྱིས་བཅགས་མྱོང་བའི་གནས་ཁྱད་པར་ཅན་ཞིག་ཡིན།

ཧིན་དྷུའི་ཆོས་ལུགས།

ཧིན་དྷུ་ཆོས་ལུགས་ཁྲོད་དུ་སྲོལ་རྒྱུན་ལྟར་ན། གངས་ཏི་སེ་ནི་ལྷ་ཆེན་པོ་ཤི་བའ་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་ (Śiva) ཡི་བཞུགས་གནས་ཡིན་པ་དང་། ཁོང་དང་ལྷན་དུ་བཙུན་མོ་པརྦ་ཏི་ (Parvati) དང་སྲས་ག་ནེ་ཤ་ (Ganesha) དང་ཀར་ཏི་ཀེ་ཡ་ (Kartikeya) རྣམས་ཀྱང་བཞུགས་པར་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་གར་གྱི་གཏན་རྒྱུད་གྲགས་ཅན་«ར་མ་ཡ་ནའི་རྟོག་བརྗོད་ནང་»གི་ཨུཏྟ་ར་ཀནྡ་ཞེས་པའི་ཚན་པའི་ནང་གསལ་ལྟར་ན། རྒྱལ་པོ་རཱ་ཝ་ཎ་ (Rāvaṇa) ནའམ་སྲིན་པོ་ལངྐ་མགྲིན་བཅུ་ཡིས་ལྷ་དབང་ཕྱུག་ལ་འཁོན་ལན་སློག་པའི་ཆེད་དུ་གངས་རི་ཏི་སེ་རྩ་མེད་དུ་གཏོང་རྩིས་བྱས་ཀྱང་། ལྷ་ཆེན་དབང་ཕྱུག་གིས་རྐང་གཡས་ཀྱི་མཐེ་མོས་མནན་ཏེ་བདུད་ཀྱི་ལམ་བཀག་པར་བཤད། དེ་བཞིན་«མ་ཧཱ་བྷཱ་ར་ཏ་» (Mahābhārata) དང་«ཝིཥྞུ་པུ་རཱ་ཎ་» (Viṣṇu purāṇa)➌ སོགས་སུ་གངས་ཏི་སེའི་སྐོར་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་།

གཅེར་བུ་པའི་ལུགས།

གཅེར་བུ་པའམ་ཇེན་གྱི་གསུང་རབ་ལྟར་ན།➍ ཨཤྟ་པ་ད་ནི་ཏཱིརྠཾ་ཀ་ར་ (tīrthaṅkara) ཞེས་ཇེན་གྱི་བླ་རབས་ནང་གི་ཆེས་ཐོག་མ་དྲང་སྲོང་རྀཥ་བྷ་དེ་བ་ (Ṛṣabhadeva) མཆོག་ཐར་པའམ་གྲོལ་བ་ཐོབ་པའི་གནས་ཡིན་པར་འདོད། དེ་ཡང་རྒྱལ་བ་པའི་ལུགས་ལ། རྀཥ་བྷ་དེ་ན་ཐ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྗེས་སུ་དེའི་སྲས་རྒྱལ་པོ་བྷ་ར་ཏས་ཡུལ་དེར་མཆོད་རྟེན་གསུམ་དང་། གནས་ཉེར་ལ་ཏིརྠི་ཀའི་ལུགས་ཀྱི་མཆོད་ཁང་ཉེར་བཞི་བཞེངས་ཤིང་། དེ་དག་གི་སྐུ་གཟུགས་ལ་རིན་པོ་ཆེས་སྤྲས་ཏེ་སིྃཧ་ནི་ཤིདྡྷ་ཞེས་མིང་བཏགས་ཞེས་སོགས་འཁོད།


མཆན།

➊ «མཛོད་རང་འགྲེལ་» (D, fol. 147b5–7): ལས། “འདི་ནས་བྱང་ན་རི་ནག་པོ། །དགུ་འདས་གངས་ཅན། འཛམ་བུའི་གླིང་འདི་ཉིད་ཀྱི་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་བྱང་ཕྱོགས་ན་རི་ནག་པོ་གསུམ་མོ། །དེ་འདས་པའི་ཕ་རོལ་ན་ཡང་གསུམ། དེ་འདས་པའི་ཕ་རོལ་ན་ཡང་གསུམ་སྟེ་དགུ་འདས་པའི་ཕ་རོལ་ན་གངས་རིའོ། །དེ་ནས་ནི། སྤོས་དང་ལྡན་པའི་ཚུ་རོལ་ན། །ཆུ་ཞེང་ལྡ་བཅུ་ཡོད་པའི་མཚོ། །རི་གངས་ཅན་དེའི་ཕ་རོལ་ན་མཚོ་མ་དྲོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལས་ཆུ་བོ་ཆེན་པོ་བཞི་སྟེ། གང་གཱ་དང༌། སིན་དྷུ་དང༌། པ་ཀྵུ་དང༌། སི་ཏཱ་རྣམས་འབབ་པ་ཡོད་དེ། དེ་ནི་ཞེང་དུ་དཔག་ཚད་ལྔ་བཅུ་ཆུར་ཡང་དཔག་ཚད་ལྔ་བཅུ་སྟེ། དེར་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་དང་མི་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བགྲོད་པར་དཀའོ། །”
➋ «བློན་པོ་བཀའ་ཐང་» (ed. p. 428.15–20) ལས། “འཛམ་མིང་སྙིང་པོ་རྒྱ་གར་རྡོ་རྗེ་གདན། །རྡོ་རྗེ་གདན་ནས་རྒྱང་ཕྱོགས་བཙལ་བ་ན། །རི་ནག་དགུ་འདས་ཕ་རོལ་གངམ་ཏི་སི། །གངས་རིའི་བྱང་ངོས་རི་བོ་སྤོས་ངད་ལྡན། །དེ་གཉིས་བར་ན་མ་དྲོས་མཚོ་ཞེས་ཡོད། །གྲུ་བཞི་ཆུ་ཞེང་དཔག་ཚད་ལྔ་བརྒྱ་སྡོང་། །ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་ཆུས་གང་བ། །རྟག་ཏུ་བསིལ་གནས་དབྱིབས་ལེགས་ལྟ་ན་སྡུག །”
➌ Allen, Charles. (1982). A Mountain in Tibet, pp. 21–22. André Deutsch. Reprint: 1991. Futura Publications, London. ISBN.
➍ "To heaven and back". The Times of India. 11 January 2012. Archived from the original on 7 July 2012. Retrieved 2 March 2012.

2024/05/29

བསོད་ནམས་ཉི་མ།

 མཁན་པོ་ཨོ་རྒྱན་རིག་འཛིན་གྱིས་བརྩམས།

དང་པོ། ཐོག་མར་གློག་བརྙན་གྱི་ལམ་ཁར་ཞུགས་པའི་སྐོར་དང་དེའི་བརྒྱུད་རིམ།

བསོད་ནམས་ཉི་མ་ནི་སྤྱི་ལོ་ ༡༩༨༥ ལོར་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་དཀར་མཛེས་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་རྟའུ་རྫོང་དུ་སྐྱེས་ཤིང་། ཁོང་ཉིད་ལོ་བཅུ་བདུན་ལ་སོན་རྗེས་ནས་གླུ་གར་ཚོགས་པ་ཞིག་ཏུ་ཞབས་བྲོ་འཁྲབ་མཁན་བྱས། དེ་ནས་སྟེས་དབང་གི་གོ་སྐབས་ཤིག་གིས་ཁོང་ཉིད་སྐབས་དེར་ཆ་རྒྱུས་དེ་ཙམ་མེད་པའི་གློག་བརྙན་འཁྲབ་སྟོན་པའི་ལས་སུ་ཞུགས་འགོ་བརྩམས་པ་སྟེ། སྤྱི་ལོ་ ༢༠༠༦ ལོར། ཁོང་གི་གློག་བརྙན་འཁྲབ་ཐེངས་ཐོག་མ་སྟེ། «ཧི་མ་ལ་ཡའི་རྒྱལ་སྲས་»ཞེས་པའི་འཁྲབ་སྟོན་ནང་ཞུགས་ཤིང་། གློག་བརྙན་དེའི་ནང་གི་མི་སྣ་གཞོན་དུས་ཀྱི་ཁུ་ལོ་ལང་འཁྲབ་སྟོན་བྱས་ཡོད།

དེ་ཡང་བསོད་ནམས་ཉི་མས་སྔ་རྗེས་སུ་གློག་བརྙན་«གྱེས་བྲལ་གྱི་གདུང་བ་»དང་ «གཡང་མདའ་» «གངས་དཀར་རི་བོ་» «གངས་རིན་པོ་ཆེ་» «རྒྱུད་སྐུད་སྟེང་གི་རྣམ་ཤེས་» «ལྷ་མོ་དང་སྐལ་བྷེ་»སོགས་ཕུལ་བྱུང་གི་རིག་གནས་སྒྱུ་རྩལ་མཚོན་པའི་གློག་བརྙན་བརྩམས་ཆོས་ཁག་གཅིག་འཁྲབ་སྟོན་བྱས་ཡོད་པ་དང་། དེ་དག་བརྒྱུད་ཁོང་གི་གློག་བརྙན་འཁྲབ་སྟོན་གྱི་འཁྲབ་རྩལ་ཡག་པོ་མངོན་པར་བྱས་ཡོད་པར་མ་ཟད། འཁྲབ་སྟོན་ལ་འཁྲབ་ཁྲིད་པའི་ཁས་ལེན་དང་ལྟད་མོ་བའི་དགའ་བསུ་ཐོབ་ཡོད།

སྤྱི་ལོ་ ༢༠༡༤ ལོར་ཁོང་གིས་པདྨ་ཚེ་བརྟན་གྱི་གློག་བརྙན་«གཡང་མདའ་»ཞེས་པའི་ནང་གི་མདའ་པ་ཉི་མ་འཁྲབ་སྟོན་བྱས་པ་དང་། གློག་བརྙན་དེར་བརྟེན་བསོད་ནམས་ཉི་མར་ཧྲང་ཧའེ་རྒྱལ་སྤྱིའི་གློག་བརྙན་དུས་ཆེན་སྐབས་ ༡༧ པའི་ཐོག་སྐྱེས་པའི་འཁྲབ་སྟོན་པ་ཡག་ཤོས་ཀྱི་མིང་འདོན་བྱ་དགའ་ཐོབ། དེ་ནས་«གངས་དཀར་རི་བོ་»ཞེས་པའི་གློག་བརྙན་འཁྲབ་སྟོན་ནང་ཞུགས་པས། གློག་བརྙན་དེར་སྤྱི་ལོ་ ༢༠༡༦ ལོར་ཨ་རིའི་སྐབས་ ༡༣ པའི་འཛམ་གླིང་མི་རིགས་གློག་བརྙན་དུས་སྟོན་སྟེང་ཕུལ་བྱུང་གཏམ་རྒྱུད་གློག་བརྙན་གྱི་གཟེངས་རྟགས་ཐོབ་པ་དང་། གཞན་ཡང་སྤྱི་ལོ་ ༢༠༡༦ ལོར་ཀྲང་ཡང་གིས་འཁྲབ་ཁྲིད་བྱས་པའི་དོན་བརྗོད་གློག་བརྙན«གངས་རིན་པོ་ཆེ་»ཡི་མི་སྣ་གཙོ་བོ་ཉི་མ་འཁྲབ་སྟོན་བྱས། གློག་བརྙན་དེར་སྐབས་བདུན་པའི་ཀྲུང་གོའི་གློག་བརྙན་འཁྲབ་ཁྲིད་པའི་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ལོ་འཁོར་མོའི་ཞིབ་དཔྱད་གྲོས་ཚོགས་ཐོག་དམིགས་བསལ་གྱི་གཟེངས་བསྟོད་བྱ་དགའ་ཐོབ།

སྤྱི་ལོ་ ༢༠༡༨ ལོར། བོད་ཀྱི་གློག་བརྙན་འཁྲབ་ཁྲིད་པ་ཟོན་ཐར་རྒྱལ་གྱི་གློག་བརྙན«ལྷ་མོ་དང་སྐལ་བྷེ་»ཞེས་པ་དེའི་ནང་དུ་མི་སྣ་གཙོ་བོ་སྐལ་བྷེ་འཁྲབ་སྟོན་བྱས་ཡོད་པ་དང་། གློག་བརྙན་དེར་སྐབས་ ༡༤ པའི་ཞང་ཀང་ཡ་གླིང་གློག་བརྙན་མ་འཇོག་ལྷན་ཚོགས་ (HAF) ཀྱི་མཐའ་མའི་བཟོ་སྐྲུན་གཟེངས་རྟགས་སོགས་ཀྱི་བྱ་དགའ་ཐོབ་ཡོད།

གཉིས་པ། ཤོམ་འགྲོའི་ལམ་ལ་ཞུགས་པའི་སྐོར།

བསོད་ནམས་ཉི་མ་ནི་གློག་བརྙན་འཁྲབ་སྟོན་ཐད་བྱང་ཆ་ལྡན་པར་མ་ཟད། ཕྱིའི་རྣམ་པ་རྫིག་པོ་ཡོད་པས་ཤོམ་འགྲོའི་ཐད་ལའང་གྲུབ་འབྲས་གཟེངས་སུ་ཐོན་པ་ཐོབ་ཡོད། དེ་རྗེས་ཁོང་ཉིད་ཕ་ཡུལ་དང་ཁ་བྲལ་ཏེ་ཧྲང་ཧའེ་གྲོང་ཁྱེར་ལ་ཕྱིན་ཏེ། ཤོམ་འགྲོ་དང་གློག་བརྙན་འཁྲབ་སྟོན་སོགས་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པ་དང་། དེའི་རིང་དཀའ་སྡུག་མང་པོ་འཕྲད་པ་ནི་བརྗོད་མི་དགོས་པ་ཞིག་རེད། དེ་ཡང་སྤྱི་ལོ་ ༢༠༡༠ ལོར། ཁོང་ཉིད་ཧྲང་ཧའེ་ཟློས་གར་སློབ་གླིང་དུ་ཕྱིན་ནས་ལོ་བཞིའི་རིང་གི་གློག་བརྙན་འཁྲབ་སྟོན་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་འགོ་ཚུགས། དེ་ནས་ཁོང་སྒྱུ་རྩལ་ལམ་བུའི་ཐོག་དངོས་སུ་ཞུགས་པ་དང་། ད་ལྟ་ཁོང་ཉིད་བོད་ཁུལ་ཡོངས་ལ་མིང་དུ་གྲགས་པའི་ན་གཞོན་འཁྲབ་སྟོན་པ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད།

གསུམ་པ། སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ལས་འདིར་བཅངས་པའི་དུང་ཞེན་དང་ན་གཞོན་ཚོར་བཤད་འདོད་པའི་སྐད་ཆ་ཁག་ཅིག

བསོད་ནམས་ཉི་མ་ནི་སྙིང་ཁོང་རུས་པའི་གཏིང་ནས་སྒྱུ་རྩལ་ལ་དགའ་ཞེན་ཆེ་བ་དང་། དེ་བས་ཀྱང་གློག་བརྙན་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ལམ་བུའི་ཐོག་རང་ཉིད་ཀྱི་ཕུགས་འདུན་འཚོལ་སྙེག་བྱེད་བཞིན་པའི་བོད་ཀྱི་ན་གཞོན་སྒྱུ་རྩལ་པ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། ཁོང་གི་སྒྱུ་རྩལ་ཐད་ཀྱི་ཐུན་མིན་གྱི་ཉམས་ལེན་དང་བསམ་པའི་ཁྱེར་བཟོ། དེ་བཞིན་དེའི་ཐད་དཀའ་སྤྱད་སྡུག་རུས་ཀྱི་སྙིང་སྟོབས་བཅས་ཀྱིས་གཞོན་སྐྱེས་དེ་བས་མང་བར་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་བཞིན་ཡོད་པ་རེད།

ཁོང་གིས་གློག་བརྙན་ལ་དགའ་བའི་ན་གཞོན་ཚོར། གཅིག་ནས་རང་ཉིད་ཆུང་དུས་འཚར་ལོངས་བྱུང་སའི་ཁོར་ཡུག་དེས་ད་ལྟའི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ལམ་བུར་ཐད་ཀར་ཤུགས་རྐྱེན་ངེས་ཅན་ཞིག་ཐེབས་སྲིད་པས། གློག་བརྙན་གྱི་ལས་རིགས་འདིར་དགའ་བའི་ན་གཞོན་ཚོས་སོ་སོའི་འཚོ་བའི་རྣམ་པ་དེ་གློག་བརྙན་ཁྲོད་མངོན་རྒྱུ་དེ་གལ་འགངས་ཆེན་པོ་རེད། གཉིས་ནས་གློག་བརྙན་འཁྲབ་སྟོན་གྱིས་ང་ལ་མི་སྣའི་གཤིས་ཀ་སྣ་ཚོགས་བཞེངས་སྐྲུན་བྱ་བའི་གོ་སྐབས་སྟེར་བར་མ་ཟད། མི་ཚེའི་མྱོང་ཚོར་མི་འདྲ་བ་མང་པོ་དང་། དེ་དག་གི་དགའ་སྐྱོ་ཆགས་སྡང་སོགས་ཀྱི་འཚོ་བའི་བྲོ་བ་གང་མང་ཞིག་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་གོ་སྐབས་སྟེར་བས། གློག་བརྙན་ལ་དགའ་པོ་ཡོད་པའི་ཁར་ཆེད་ལས་ལ་འབད་འབུངས་བྱ་དགོས། གློག་བརྙན་འཁྲབ་མཁན་ཞིག་ལ་མཚོན་ན་འཁྲབ་བྱའི་གློག་བརྙན་དེའི་རིག་གནས་ཀྱི་རྒྱབ་ལྗོངས་དང་འཚོ་བའི་གོམས་གཤིས་སོགས་ལ་རྒྱུས་མངའ་མཐར་ཕྱིན་པ་ལོན་དགོས།

གསུམ་ནས་སྤྱིར་གློག་བརྙན་བརྩམས་ཆོས་ནང་གི་མི་སྣའི་གཤིས་ཀ་སོགས་ཐད་ཀྱི་རྣམ་པ་དེ་འཁྲབ་ཁྲིད་པ་དང་འཁྲབ་གཞུང་རྩོམ་པ་པོ། དེ་མ་ཟད་ལྟད་མོ་བ་བཅས་ཀྱི་འདོད་བློ་དང་མཐུན་པ་ཞིག་མངོན་མ་ཐུབ་ཚེ། དེ་ནི་བློ་ཕམ་སྐྱེ་བ་ཞིག་ཡིན་པས། གློག་བརྙན་གྱི་ལས་རིགས་འདིར་ཞུགས་ཡོད་པའི་ན་གཞོན་རྣམས་ནས་ངེས་པར་དུ་འཁྲབ་རྩལ་བྱང་ཆུབ་པ་དགོས་པས་དེའི་ཐད་འབད་བརྩོན་བྱ་དགོས་ཞེས་གླེང་། ཁོང་གིས་ད་ཐེངས་ཀྱི་བཅར་འདྲི་བརྒྱུད་རང་ཉིད་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་ལམ་བུའི་མྱོང་བ་དངོས་སུ་མཉམ་སྤྱོད་བྱས་པ་དེས་གློག་བརྙན་ལས་རིགས་ལ་དགའ་ཞིང་ལས་རིགས་དེར་འཇུག་སྤྲོ་བའི་གྲོགས་པོ་རྣམས་ལ་ཕན་ཐོགས་ཅུང་ཟད་ཡོང་བའི་རེ་བ་འཆང་བཞིན་ཡོད། །

གློག་བརྙན་དང་མུ་འབྲེལ་ཟློས་གར།

གློག་བརྙན།

  1. ༢༠༠༦ ཧི་མ་ལ་ཡིའི་རྒྱལ་སྲས། ཕལ་པ།
  2. ༢༠༡༣ གྱེས་བྲལ་གྱི་གདུང་བ། ཕལ་པ།
  3. ༢༠༡༤ གཡང་མདའ། གཙོ་འཁྲབ་པ།
  4. ༢༠༡༤ གངས་དཀར་རི་བོ། གཙོ་འཁྲབ་པ།
  5. ༢༠༡༥ གངས་རིན་པོ་ཆེ། གཙོ་འཁྲབ་པ།
  6. ༢༠༡༦ རྒྱུད་སྐུད་སྟེང་གི་རྣམ་ཤེས། ཕལ་པ།
  7. ༢༠༡༦ སྨྱོ་སྤྱོད་ཅུང་ཟད་ཅིག་ལ་བརྩེ་བ་ཟེར། ཕལ་པ།
  8. ༢༠༡༦ ལྷ་མོ་དང་སྐལ་བྷེ། གཙོ་འཁྲབ་པ།
  9. ༢༠༢༡ བོར་བ། གཙོ་འཁྲབ་པ།

མུ་འབྲེལ་ཟློས་གར།

  1. ༢༠༢༢ ཀུན་ལུན་མཆོད་ཁང་། ཕལ་པ།

བྱ་དགའ་གཟེང་བསྟོད།

  1. ༢༠༡༤ ཧྲང་ཧའེ་རྒྱལ་སྤྱིའི་གློག་བརྙན་དུས་ཆེན་སྐབས་ ༡༧ པའི་ཐོག་«གཡང་མདའ་»ནང་སྐྱེས་པའི་འཁྲབ་སྟོན་པ་ཡག་ཤོས་ཀྱི་མིང་འདོན་བྱ་དགའ་ (nomination) ཐོབ།
  2. ༢༠༡༦ ལོར་གངས་དཀར་རི་བོ་ལ། ཨ་རིའི་སྐབས་བཅུ་གསུམ་པའི་འཛམ་གླིང་མི་རིགས་གློག་བརྙན་དུས་ཆེན་ཐོག་“ཕུལ་བྱུང་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་གློག་བརྙན་”དང་ཁོང་ལ“ཆེས་བཟང་བའི་འཁྲབ་སྟོན་པ་”ཞེས་པའི་བྱ་དགའ་གཉིས་ཐོབ།
  3. ༢༠༡༦ ལོར་«གངས་རིན་པོ་ཆེ་»ནང་ཁོང་གིས་མི་སྣ་གཙོ་བོ་ཉི་མ་འཁྲབ་སྟོན་བྱས། གློག་བརྙན་དེར་སྐབས་བདུན་པའི་ཀྲུང་གོའི་གློག་བརྙན་འཁྲབ་ཁྲིད་པའི་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ལོ་འཁོར་མོའི་ཞིབ་དཔྱད་གྲོས་ཚོགས་ཐོག་དམིགས་བསལ་གྱི་གཟེངས་བསྟོད་བྱ་དགའ་ཐོབ།
  4.  ༢༠༡༨ ལོར་«ལྷ་མོ་དང་སྐལ་བྷེ་»ཞེས་པ་དེའི་ནང་དུ་མི་སྣ་གཙོ་བོ་སྐལ་བྷེ་འཁྲབ་སྟོན་བྱས་ཡོད་པ་དང་། གློག་བརྙན་དེར་སྐབས་ ༡༤ པའི་ཞང་ཀང་ཡ་གླིང་གློག་བརྙན་མ་འཇོག་ལྷན་ཚོགས་ (HAF) ཀྱི་མཐའ་མའི་བཟོ་སྐྲུན་གཟེངས་རྟགས་སོགས་ཀྱི་བྱ་དགའ་ཐོབ་ཡོད།

ཆོས་ཉིད་ཚེ་རིང་། 曲尼次仁, Quni Ciren, Qu Ni Ci Ren

 ལོ་རྒྱུས།

མཁན་པོ་ཨོ་རྒྱན་རིག་འཛིན་ནས་བརྩམས།

ཆོས་ཉིད་ཚེ་རིང་ནི་བོད་ཀྱི་བུད་མེད་གློག་བརྙན་འཁྲབ་སྟོན་པ་ཞིག་ཡིན། ཁོང་མོ་སྤྱི་ལོ་ ༡༩༨༦ ལོའི་ཟླ་ ༥ ཚེས་ ༡༥ ཉིན་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་མངའ་རིས་ས་ཁུལ་དུ་སྐྱེས་ཤིང་བོད་ལྗོངས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་ནས་སློབ་མཐར་ཕྱིན། ༡༩༩༩ ལོར་ཁོང་མོ་«ངའི་བཀྲ་ཤིས་ལོའི་སྒྲ་སྙན་དཀྲོལ་བ་»ཞེས་པའི་བརྙན་འཕྲིན་ཟློས་གར་ནང་སྐལ་བཟང་ཞེས་པའི་མིང་ཐོག་ནས་གཞུང་འབྲེལ་འཁྲབ་སྟོན་ཐོག་མར་བྱེད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཐོབ། ༢༠༠༣ ལོར་«རྒྱལ་ཡོངས་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་ལྔ་བཅུ་ང་དྲུག་གི་གསེར་གྱི་མེ་ཏོག་གི་མཛེས་མ་»ཞེས་པའི་འགྲན་བསྡུར་ཆེན་མོའི་ནང་ཞུགས་པ་མ་ཟད་ཨང་དང་པོའང་ཐོབ་ཡོད། ༢༠༠༨ ལོར་ཁོང་མོ་«ཡུན་རིང་སྟོབས་ལྡན་གྱི་གླུ་གཞས་»ཞེས་པའི་གློག་བརྙན་དུས་སྟོན་ནང་ནང་དབྱངས་ཅན་ཞེས་པའི་མིང་ཐོག་ནས་འཁྲབ་སྟོན་བྱས། ༢༠༠༩ ལོའི་ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༢༣ ཉིན་ཤར་ཕྱོགས་སྲུང་སྐར་གྱི་བརྙན་འཕྲིན་“ཕེབས་ཤོག། ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་ལྷའི་ཕོ་ཉ་”ཞེས་པའི་«རྒྱལ་ཡོངས་འབྲུག་གི་དཔའ་རྟུག་»ཐོག་འཁྲབ་སྟོན་པ་ཨང་དང་པོ་ཐོབ་པ་མ་ཟད་འཁྲབ་སྟོན་གྱི་བྱ་དགའ་ཡག་ཤོས་ཀྱང་ཐོབ། མདོར་ན་ཉིན་སྟོང་དགུ་ནས་བཟུང་ད་ལྟའི་བར་ལོ་རེ་བཞིན་གློག་བརྙན་དང་། མུ་འབྲེལ་ཟློག་གར། ཟློས་གར་འཁྲབ་སྟོན་སོགས་བཅོ་ལྔ་ཙམ་ནང་འཁྲབ་སྟོན་གྱི་ལས་ཀ་བྱས་ཡོད།


ཆོས་ཉིད་ཚེ་རིང་། Choe nyid Tsering

གློག་བརྙན་གྱི་རེའུ་མིག་གཤམ་གསལ།

  1. ༢༠༠༩ ཕེབས་ཤོག ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་ལྷ་ཡི་ཕོ་ཉ།  གླུ་གཞས་འགྲན་བསྡུར།
  2. ༢༠༡༠ སེམས་ཚོར། མུ་འབྲེལ་ཟློས་གར། ལེའུ་ ༢༧ གཙོ་འཁྲབ་པ།
  3. ༢༠༡༡ ནམ་ཕྱེད་དུ་སྒོ་བརྡུངས་པ།   གློག་བརྙན། གཙོ་འཁྲབ་པ།
  4. ༢༠༡༤ ལངས་ཤོར་བུད་མེད་དེ་ཡག་ཤོས་ཡིན། གློག་བརྙན། ཕལ་པ།
  5. ༢༠༡༦ རྒྱུད་སྐུད་སྟེང་གི་རྣམ་ཤེས།  གློག་བརྙན། གཙོ་འཁྲབ་པ།
  6. ༢༠༡༦ རྟོག་འཆར་གྱི་གྲོང་ཁྱེར།  མུ་འབྲེལ་ཟློས་གར། ལེའུ་ ༦༤ ཕལ་པ།
  7.  ༢༠༡༨ དྲན་སེམས་ལྟེབས་མ།  གློག་བརྙན། གཙོ་འཁྲབ་པ།
  8. ༢༠༡༨ གོ་ཁྲབ་ཕུག་པ། མུ་འབྲེལ་ཟློས་གར། ལེའུ་ ༦༤ གཙོ་འཁྲབ་པ།
  9. ༢༠༡༩ སྦྲུག་དཀར་ལྷ་མོ། མུ་འབྲེལ་ཟློས་གར། ལེའུ་ ༣༦ ཕལ་པ།
  10. ༢༠༡༩ རི་འཛེགས།   གློག་བརྙན། ཕལ་པ།
  11. ༢༠༡༩ སྟོབས་ལྡན་མིན་རྒྱལ་རྒྱུད།  མུ་འབྲེལ་ཟློས་གར། ལེའུ་ ༦༤ ཕལ་པ།
  12. ༢༠༢༠ མེ་ཏོག་བརྒྱ་ཕྲག་སོ་ལྔའི་གློག་བརྙན་དུས་སྟོན།  གླུ་གཞས་དུས་སྟོན།
  13. ༢༠༢༢ ལོབ་ནོར་གྱི་གློ་བུར་བྱུང་བའི་གསང་བ།  གློག་བརྙན། གཙོ་འཁྲབ་པ།
  14. ༢༠༢༠ གཡུལ་ས། འཇིག་རྟེན་གཞན་གྱི་མི། གློག་བརྙན། གཙོ་འཁྲབ་པ།
  15. ༢༠༢༣ ཟླ་བའི་མཐའ་ཟུར།   མུ་འབྲེལ་ཟློས་གར། ལེའུ་ ༤༠ ཕལ་པ།
  16. ༢༠༢༣ གངས་ཀྱི་པདྨ་གང་དུ་བཞད།  མུ་འབྲེལ་ཟློས་གར། ལེའུ ༣༢ གཙོ་འཁྲབ་པ།
  17. ༢༠༢༤ ཁྱོད་རང་༢༠༣༩ རེད། གློག་བརྙན། གཙོ་འཁྲབ་པ།

ཕུར་པ་སྐྱབས། 蒲巴甲 Pú Bājiǎ

 མཁན་པོ་ཨོ་རྒྱན་རིག་འཛིན་ནས་བརྩམས། ༢༠༢༤། ༥། ༢༩། 

ཕུར་པ་སྐྱབས་ (Wylie: phurpa skyabs; (Chinese: 蒲巴甲; pinyin: Pú Bājiǎ) ནི་བོད་རིགས་གློག་བརྙན་འཁྲབ་སྟོན་པ་དང་གཞས་པ་གྲགས་ཅན་ཞིག་ཡིན། ཁོང་སྤྱི་ལོ་ ༡༩༨༥ ཟླ་བ་༧ ཚེས་ ༨ ཉིན་མདོ་སྨད་རྒྱལ་རོང་ཆུ་ཆེན་རྫོང་ཁྲོ་སྐྱབས་བར་མའི་སྡེ་བ་འོ་བཟེ་ཡུལ་ཚོའི་ཞིང་ལས་དུད་ཚང་དཀྱུས་མ་ཞིག་ཏུ་ཕ་དབང་ཕྱུག་དང་མ་དཔལ་སྐྱིད་གཉིས་ཀྱི་བུ་རུ་སྐྱེས།

བྱིས་དུས།

ལོ་ན་དྲུག་ནས་བཟུང་སྤྲོ་སྡེ་ཡུལ་ཚོའི་སློབ་ཆུང་འགྲིམས་པའི་འགོ་བརྩམས་ཏེ་འཛིན་གྲྭ་གསུམ་གྱི་བར་དུ་སྤྲོ་སྡེའི་སློབ་ཆུང་འགྲིམས། འཛིན་གྲྭ་བཞི་པ་ནས་དྲུག་པའི་བར་དུ་འོ་བཟེ་ཤང་ལྟེ་བའི་སློབ་ཆུང་དུ་བསྐྱོད་དེ་འབྲས་བུ་གཡུར་དུ་སྨིན་ནས་རྒྱ་ཡིག་སློབ་ཆུང་མཐར་ཕྱིན་པ་མ་ཟད་གསུམ་བཟང་སློབ་མའི་མཚན་བཟང་ཡང་ཐེངས་མང་པོར་ཐོབ་མྱོང་། ད་དུང་དྲུག་གཅིག་བྱིས་པའི་དུས་ཆེན་སྐབས་སུའང་ཞབས་བྲོ་དང་རྒྱུགས་རྩེད་གླུ་གར་སོགས་འཛིན་གྲྭ་སོ་སོའི་འགྲན་བསྡུར་ཁྲོད་སློབ་མ་རྩེ་ཕུད་ཀྱི་གྲས་ཡིན།༡

ཕུགས་བསམ།

ཁོང་ཆུང་དུས་ལོ་ཚོད་ལ་དཔག་པའི་ཕུགས་བསམ་ཡང་རིམ་བཞིན་འགྱུར་བ་ཕྱིན་ཡོད་པ་སྟེ། གཅིག སློབ་ཆུང་སྐབས་རང་གི་ཨ་ཕ་ལྟར་ཁྲོ་སྐྱབས་འོ་བཟེ་ལུང་པའི་ཡུལ་སྲོལ་ལྟར་ལུས་ལ་བོད་གོས་གྱོན། སྐེད་ལ་གྲི་རིང་དྲང་། རྒྱབ་ལ་མེ་མདའ་ཁུར། རྒྱབ་ཏུ་རྟ་དཀར་དཀར་ཞིག་ཁྲིད་ནས་རྔོན་པ་བྱ་འདོད་ཡོད། གཉིས། སློབ་འབྲིང་སྐབས་རང་ཉིད་ཀྱི་ 观音桥中学 ཐུགས་རྗེ་ཆེན་རུ་ཁག་ལ་ལག་རྩེད་སྤོ་ལོ་ (Basketball) རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་པས་ཉིན་དེ་ནས་བཟུང་འཛམ་གླིང་ཐོག་སྐད་གྲགས་ཆེ་བའི་མི་སྣ་ཨ་རིའི་རྗོར་ལྡན་ (Jorden) དང་། རོ་ཌི་མན་ (Rodman) སོགས་དང་འདྲ་བོ་ཞིག་བྱེད་འདོད་ཀྱི་རེ་བ་བཅངས་མྱོང་། གསུམ་པ། གླུ་བ་གཡུང་དྲུང་དབང་རྒྱལ་ལ་ཡིད་སྨོན་ཤོར་ཏེ་རང་ཉིད་གླུ་བ་ཞིག་བྱེད་འདོད་ཀྱི་རེ་བཟང་དེ་ད་ལྟ་མངོན་གྱུར་བྱུང་ཡོད་ལ་དེ་ལས་ཀྱང་བརྒལ་ཡོད།༡

སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ལམ།

དམིགས་ཡུལ་ཐ་མ་དེ་འགྲུབ་ཆེད་ཨ་ཁུ་རྣམ་རྒྱལ་གྱི་མོ་ལུང་བཞིན་གཟི་ཚ་སྡེ་དགུ་རུ་ཕྱིན། དེར་ངོ་ཤེས་དང་འབྲེལ་བ་མེད་པས་ཟླ་བ་འགའ་ལ་ལས་ཀ་ཡང་མ་རྙེད་པ་དང་། ཐོག་མར་རྙེད་པའི་ལས་ཀ་གཙོ་བོ་ནི་སྐུ་མགྲོན་ལ་འཛིན་བྱང་འཚོང་རྒྱུ། ཞོར་དུ་གར་སྟེགས་ཐོག་ཕྱག་བདར་བྱེད་རྒྱུ། ལུག་ཤ་སྲེག་མ་སོགས་འཚོང་རྒྱུ། སྒོ་སྲུང་། བདེ་འཇགས་སྲུང་དམག་སོགས་བྱས་མཐར་གླུ་གར་ཚོགས་པ་ཞིག་ཏུ་ཞུགས་ཐུབ་ཙམ་བྱུང་། སྐབས་དེར་སྟབས་ལེགས་ལྟས་དབང་གིས་རྒྱ་ནག་གི་འཁྲབ་འཁྲིད་པ་གྲགས་ཅན་ཧོ་ཞོ་ཧ་ 胡雪桦 ཚོགས་པ་དེར་འབྱོར་ཏེ། ཁོང་ཧི་མ་ལ་ཡའི་རྒྱལ་སྲས་ཀྱི་འཁྲབ་སྟོན་པར་བདམས།

ཟླ་འགའི་རིང་«ཧི་མ་ལ་ཡའི་རྒྱལ་»ཞེས་པའི་གློག་བརྙན་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་ཞིང་གློག་བརྙན་འདིར་ཨ་རིའི་ལོ་སུ་ཨེང་ཇལས་རྒྱལ་སྤྱི་གློག་བརྙན་དུས་སྟོན་སྐབས་གསུམ་པའི་བྱ་དགའ་ཐོབ། འཁྲབ་ཁྲིད་པ་ཧོ་ཞོ་ཧ་ཡིས་ཁོང་འཁྲབ་སྟོན་སྒྱུ་རྩལ་སོགས་ལེགས་ཀྱང་། རྒྱ་ཡིག་དང་རྒྱ་སྐད་ཀྱི་གནས་ཚད་ཞན་པས་ཧྲང་ཧེའི་སློབ་གྲ་ཆེན་མོ་ཞིག་ལ་ངོ་སྤྲོད་བྱས་པ་བཞིན་སྒོར་ཉིས་ཁྲི་དྲུག་སྟོང་ཨམ་ཕྲག་ནང་བླུགས་ནས་ཧྲང་ཧེ་སློབ་གྲྭར་བསྐྱོད་དེ་ ༢༠༡༡ ལོ་མཐར་ཕྱིན།

སྐབས་དེར་ཡང་བསྐྱར་འཁྲབ་ཁྲིད་པ་ཧོ་ཞོ་ཧ་ཡིས་རོགས་སྐྱོར་འོག་རྒྱལ་ཡོངས་གླུ་གཞས་འགྲན་སྡུར་ཆེན་མོ་“ཕེགས་ཤོག ཕ་བཟང་གི་བུ།Come On! Good Guys!”ཞེས་འཛུལ་ཞུགས་བྱས། ཐོག་མར་ཁྲོང་ཅིན་ 重庆 ལ་མི་སུམ་སྟོང་ཙམ་ལས་བརྒྱ་དང་བརྒྱད་ཅུར་ཚུད་པ་དང་། དེ་ལས་སུམ་ཅུ། སུམ་ཅུ་ལས་བཅུ། དེ་ལས་ལྔ་འདེམས་ཐོན་བྱུང་བའི་ནང་དུའང་ཚུད་ཐུབ་པ་བྱུང་།

དེ་རྗེས་རྒྱལ་ས་པེ་ཅིན་北京དང་། ཧྲང་ཧེ་上海 ཤིན་ཡང་沈阳 ཧང་ཀྲོའོ་杭州 ཝུ་ཧན་武汉 ཁྲོང་ཆིན་重庆 སོགས་གྲོང་ཁྱེར་རེ་རེ་ལ་འགྲན་བསྡུར་མི་སྣ་ལྔ་རེ་སྟེ་མི་སྣ་སུམ་ཅུ་ཧྲང་ཧེ་རུ་ལྷན་དུ་འཛོམས་ཤིང་དེ་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་སྟངས་དང་། བསམ་བློའི་ཁ་ཕྱོགས། ངག་གི་སྒྱུ་རྩལ་སོགས་འདྲ་མིན་འགྲན་བསྡུར་བྱས་མཐར་མཐའ་མ་ ༢༠༠༦་ཟླ་༨་ཚེས་༢༦་མཚན་མོར་ཆེས་མཐའ་མཇུག་གི་རྒྱལ་ཁའི་གཟེངས་རྟགས་དེ་ཁོང་ལ་ཐོབ། དེ་ནས་བཟུང་ད་བར་གློག་བརྙན་ཉེར་གཅིག་ཙམ་དང་། མུ་འབྲེལ་ཟློག་གར་ཉེར་གཅིག་སྟེ་བསྡོམས་པའི་བཞི་བཅུ་ལྷག་འཁྲབ་ཟིན་ཡོད་ལ་དེང་སྐབས་ཀྱང་འཁྲབ་དང་འཁྲབ་བཞིན་པ་འོག་ཐོ་གཞུང་ལ་གཟིགས།༡

སྤྱི་ཚོགས་ཞབས་ཞུ།

༢༠༠༦ ལོར“ཕེགས་ཤོག་ཕ་བཟང་གི་བུའི་” (Come on! Good Boy) བྱ་དགའ་ཐོབ་རྗེས་རང་གི་ཕ་ཡུལ་གྱི་སློབ་མ་རྣམས་པ་སྒྲིག་ཆས་ཆ་ལྔ་བརྒྱ་ཞབས་འདེབས་ཕུལ།[༢] ལོ་དེའི་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་པར་“སྐར་མའི་གློག་འོད་ཀྱིས་རེག་པའི་བརྩེ་བ”ཞེས་པར་མཉམ་ཞུགས་བྱས་སྐབས་རང་ལ་ཡོད་པ་དང་གྲོགས་པོ་ས་ནས་གཡར་ཏེ་རྒྱ་སྒོར་ཁྲི་གཅིག་ཕུལ།༣

༢༠༠༧། ༡། ༢༩། ལ་“གྲགས་སྐར་གླུ་ཚོགས་གསར་པའི་རོགས་སྐྱོར་ཐེངས་དང་པོ་”ཞེས་པར་མཉམ་ཞུགས་ཀྱིས་ལེགས་སྐྱེས་ཕུལ།༤ ལོ་དེའི་ཟླ་བ་གསུམ་པའི་ཚེས་ 11 ལ་“ཐེངས་དང་པོའི་རོགས་སྐྱོར་གླུ་ཚོགས་”ཞེས་མཉམ་ཞུགས་ཀྱིས་ལེགས་སྐྱེས་ཕུལ་ཞིང་ཆེས་གྲགས་ཅན་གྱི་གྲགས་སྐར་ཞེས་པའི་བྱ་དགའ་ཐོབ།༥

༢༠༠༨ ལ་སི་ཁྲོན་ལུང་དགུའི་ས་ཡོམ་ཆེན་མོའི་སྐབས་རྒྱ་སྒོར་འབུམ་གཅིག་ཞལ་འདེབས་ཕུལ་ཞིང་མ་ཟད་རང་གི་ཕ་ཡུལ་དུ་ལོག་ནས་ཡུལ་དངོས་ལ་རོགས་རམ་བྱས།༤

༢༠༠༨། ༢ ༢༨ ལ་“གྲགས་སྐར་གླུ་ཚོགས་གསར་པའི་རོགས་སྐྱོར་ཐེངས་དང་པོ་”ཞེས་གྲགས་སྐར་གྱིས་ལོ་འཁོར་ཞབས་ཞུའི་བྱ་དགའ་ཐོབ། ༦ ལོ་དེའི་ཟླ་བ་ ༨ པའི་ཚེས་ ༢༠ ལ་ཐེ་ཝན་ས་ཡོམ་སྐབས་“རྒྱལ་མཚམས་བརྒལ་བའི་བརྩེ་བའི་དགོང་ཚོགས་”ལ་མཉམ་ཞུགས་ཀྱིས་“སང་ཉིན་ཡག་ཏུ་འགྲོ”ཞེས་པའི་གླུ་གཞས་བཏང་།

༢༠༡༠། ༤། ༢༠ ལ་རྒྱ་ནག་བརྙན་འཕྲིན་ CCTV ནང་ཡུལ་ཤུལ་ས་ཡོམ་སྐབས་ཀྱི་ཆེན་མོའི་བྱེད་སྒོ་“བརྩེ་བའི་ཡུལ་ཤུལ། བརྩེ་བ་མཐའ་མེད།” ཅེས་པར་མཉམ་ཞུགས་བྱས།

༢༠༡༢། ༨། ༡༦ ལ་“ཀྲུང་གོའི་བརྩེ་བའི་ནུས་སྟོབས་ཀྱི་མཛེས་པ་”ཞེས་པར་མཉམ་ཞུགས་བྱས་ཞིང་སྐབས་དེར་གྲགས་སྐར་ཞབས་ཞུའི་གཟེངས་རྟགས་ཐོབ།༧

༢༠༡༥། ༤ ནང་བལ་ཡུལ་དུ་ས་ཡོམ་ཆེན་མོ་བྱུང་སྐབས་ལྷ་ས་བརྙན་འཕྲིན་ཁང་གིས་“འཛམ་གླིང་བརྩེ་བས་ཁེང་དུ་འཇུག་”ཞེས་པར་གདན་ཞུས་བྱས་ཏེ་སེམས་གསོ་དང་སྨོན་ལམ་གྱི་བྱེད་སྒོར་ཞུགས།༨

༢༠༡༦། ༤ ནང་ལ་དཀར་མཛེས་ཁུལ་དུ་མེ་འགོག་དྲིལ་བསྒྲགས་ཀྱི་དུས་དྲན་ལ་མཉམ་ཞུགས་དང་འཐུས་ཚབ་ཀྱི་ལས་འགན་ཁུར།[༩]

སྒེར་གྱི་མི་ཚེ།

ཕུར་པ་སྐྱབས་ནི་སྤུན་མཆེད་ནང་གི་འབྲིང་བ་ཡིན་པ་དང་ལོ་ཁ་ཤས་ལས་ཆེ་བའི་གཅེན་པོ་དང་ལོ་གསུམ་ལས་ཆུང་བའི་ནུ་མོ་ཞིག་ཡོད།  ༢༠༡༠ ལོར་ཕ་དབང་ཕྱུག་ཚེ་ལས་འདས་པ་དང་ཕུར་པ་སྐྱབས་ཀྱིས་དེའི་རྗེས་དྲན་མཚོན་པའི་གླུ་གཞས་དྲན་པའི་རྨི་ལམ་ཞེས་པ་ཞིག་བླངས། ཁོང་གི་ཁྱིམ་མི་ཚོས་ནི་རྒྱ་སྐད་མི་ཤེས་པས་ཁོ་རང་ཉིད་གཅིག་པུར་ཁང་པ་གླས་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད་པར་བཤད།༩
སྤྱི་ལོ་ ༢༠༡༨ ལོར་ཕུར་པ་སྐྱབས་ནས་རྒྱ་མོ་འཁྲབ་སྟོན་པ་ལཱིན་ཇཱི་ (Liang Jie) དང་གཉེན་སློང་མཛད་སྒོ་བསྒྲུབ་ཀྱང་། ༢༠༢༡ ལོའི་ཟླ་བ་ལྔ་པར་ཕན་ཚུན་ཁ་བྲལ་བའི་གསལ་བསྒྲགས་བྱས།༡༠

གློག་བརྙན།

མུ་འབྲེལ་བརྙན་འཕྲིན་ཟློས་གར།

གླུ་གཞས་ཆེད་སྒྲིག

བོད་མིང་།ཨིན་མིང་།རྒྱ་མིང་།བཏོན་ལོ།Label
༡།བརྩེ་དུང་ཆེས་སྤྱིར་བཏང་བ་ཞིག་རེད།Love Is So Simple爱就是那样简单༢༠༠༨། ༡༢། ༡༥Gold Typhoon


གཞས་ཁེར་རྐྱང་།

བོད་མིང་།

ཨིན་མིང་།

རྒྱ་མིང་།

བཏོན་ལོ།

ཡི་མང་།

Yimeng

忆梦

༢༠༡༣། ༧། ༡༥

ལྷ་ཡི་བརྩེ་བ།

God's love

天籁之爱

༢༠༡༣། ༦། ༢༠

ཁྱེད་ལ་གཏན་དུ་དགའ།

Always Love You

爱到万年

༢༠༡༢། ༡༢། ༢༧

ལྷ་ཡུལ་དུ་རྒྱུགས།

Running Heaven

奔跑天堂

༢༠༡༢། ༡༡

མཛེས་པའི་ཨེ་ནེ་སི་ཡ།

The Beauty of Amnesia.

失忆的美

༢༠༡༢། ༢

མཛེས་པའི་རི་བོ་དང་གཙང་པོ།

Beautiful Mountains and Rivers

金色山川

༢༠༠༧། ༡༢

ང་དང་ཁྱོད་འཛམ་གླིང་ལ་ཡོད།

The world has you and me

世界有你有我

༢༠༠༧། ༨


གློག་བརྙན་དང་མུ་འབྲེལ་ཟློས་གར་གྱི་གཟེངས་རྟགས།

༢༠༠༧

ཨ་རི་ལོ་སུ་ཨེང་ཇལ་སུ་རྒྱལ་སྤྱི་གློག་བརྙན་དུས་སྟོན་གསུམ་པ།

གསེར་གྱི་ལྷ་ཡི་ཕོ་ཉའི་གཟེངས་རྟགས།

ཐོབ།

༢༠༠༨

མོ་ན་ཁ་རྒྱལ་སྤྱིའི་གློག་བརྙན་དུས་སྟོན་དྲུག་པ།

འཁྲབ་སྟོན་པ་ལེགས་ཤོས།

ཐོབ།

༢༠༡༡

གློག་བརྙན་འཁྲབ་སྟོན་དང་རྒྱུ་རྩལ་གཟེངས་

མི་སྣ་གསར་པ་ལེགས་ཤོས།

ཐོབ།

༢༠༡༣

པེ་ཅིང་རྒྱལ་སྤྱི་གློག་བརྙན་མིག་རོ་དུས་སྟོན།

འཁྲབ་སྟོན་པ་གསར་པ་ལེགས་ཤོས།

ཐོབ།

༢༠༡༩

རྒྱ་ནག་གློག་བརྙབ་འཁྲབ་སྟོན་པའི་གཟེངས་རྟགས།

འཁྲབ་སྟོན་པ་ལེགས་ཤོས། 

འོས་གཞིར་ཚུད།

འཁྲབ་སྟོན་སྣ་ཚོགས།

དུས་ཚོད།འཁྲབ་སྟོན།ངོ་སྤྲོད།
༢༠༡༧། ༨། ༡༦ཀྲུང་གོའི་གློག་བརྙན་སྙན་ཐོ།ཕུར་པ་སྐྱབས་ཀྱིས་བོད་ཁུལ་དུ་རོགས་སྐྱོར་གཏིང་ཟབ་བྱེད་པར་དོ་སྣང་།
༢༠༡༧། ༦། ༡༢གྲགས་སྐར་ངོ་སྤྲོད་རྒྱབ་གཉེར།ཕུར་པ་སྐྱབས་ཀྱིས་ངོ་སྤྲོད་བྱས་པ།
༢༠༡༤གྲོང་ཁྱེར་ཧྲིལ་པོའི་ཞབས་བྲོ།ཡུན་ནན་བརྙན་འཕྲིན་ལེ་ཚན།
༢༠༡༣། ༤། ༣འཁྲབ་སྟོན་ཡག་ཤོས།ཕུར་པ་སྐྱབས་དང་འཁྲབ་སྟོན་པ་གཞན་གཉིས་ལ་འཁྲབ་བྱའི་མི་སྣའི་དཀའ་ཁག
༢༠༡༣། ༡། ༢༨འཁྲབ་སྟོན་ཡག་ཤོས།ཕུར་པ་སྐྱབས་ཀྱིས་མིང་གི་གསང་བ་ཐེངས་དང་པོ་བཏོན་པ།
༢༠༡༤། ༡། ༡༡དུས་ཚིགས་འཁྲབ་སྟོན།ཧྲན་ཌེན་བརྙན་འཕྲིན་ལེ་ཚན། མ་ཏཱན་ཡུ་རོགས་པ།