ཆོས་འཁོར།

འཇིག་རྟེན་མི་ཡི་དབང་པོར་མ་འབྱོར་ཞིང་། །
ལོ་དྲུག་དཀའ་ཐུབ་སྤྱད་ཀྱང་མ་བརྙེས་པའི། །
བརྗོད་འདས་དོན་གྱི་བདུད་རྩི་ཟབ་མོ་ཞིག །
བྱང་ཆུབ་ལྗོན་པའི་འོག་ནས་ངང་གིས་བརྡོལ། །

སུས་ཀྱང་མི་གོ་སྙམ་རྗེས་ལྔ་སྡེ་ལ། །
བསྟན་ན་གྲོལ་བར་འགྱུར་བ་གཟིགས་ཚུལ་འདིས། །
ཁྱེད་ཀྱི་རྣམས་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་དེ་ལ། །
ཐེག་པ་ཆེན་པོས་སྒྲོ་འདོགས་བྱས་མེད་དམ། །

རྫུལ་འཕྲུག་གཤོག་པ་བརྐྱངས་ཏེ་མ་ཕེབས་པར། །
ལྷུང་གཟེད་མཁར་བསིལ་བསྣམས་ནས་དལ་བུ་ཡིས། །
གྲོང་དང་གྲོང་ཁྱེར་བརྒྱུད་པའི་ཐ་མ་རུ། །
ཝཱ་རཱ་ཎ་སཱིར་ལྔ་སྡེ་བཟང་པོ་རྙེད། །

ལྷ་རྟེན་སྐུ་འབག་ཕུག་ཏུ་མ་བཤམས་ཤིང་། །
རྔ་ཆ་རོལ་མོའི་འུར་ཆེམ་མ་སྒྲོགས་པར། །
གང་གིས་བརྙེས་པའི་བདུད་རྩི་ཟབ་མོའི་ཆོས། །
གདུལ་བྱའི་སྙིང་གི་པད་མོར་ཡོངས་སུ་བསྟིམས། །

གདོན་གཏམ།

སྔོན་ཚེ་དྲང་སྲོང་བྲམ་ཟེའི་འཚོ་ཐབས་སུ། །

དངོས་བྱུང་བདེན་པའི་གར་སྟེགས་མཐོན་པོ་རུ། །
སྣ་ཚོགས་ལྷ་འདྲེ་འཁྲབ་པའི་གསོབ་གཟུཌ་དེར། །

འགྲེང་མིས་ངོ་མཚར་དད་པས་དགའ་བསུ་ཐོབ། །

སྒང་པ་འདི་ཡང་ལྷ་འདྲེའི་ཞིང་ཁམས་སྟེ། །

སྲིད་པ་ཆགས་པའི་ལྷ་དགུ་མན་ཆད་ནས། །
གླུད་ཡས་བསྔོ་སའི་གྲོང་སྲིན་འབྱུང་པོའི་བར། །

སྣོད་བཅུད་དབང་མཛད་ལྷ་འདྲེ་རྡུལ་ལས་མོད། །

མ་གཞི་ལྷ་འདྲེ་མཐོང་བའི་དུས་མེད་ཀྱང་། །

ལྷ་འདྲེ་འདོད་པའི་དུང་པ་མ་བཟོད་པར། །
སྐྱེས་པའི་གཟུགས་ལ་ལུས་ལྷ་ཞེ་དགུ་དང་། །

བུད་མེད་ཡོད་ཚད་འདྲེ་མོ་ཡིན་རབས་ཟེར། །

སྲོད་དུ་གྲོང་གསུམ་མདོ་དང་ལམ་མདོ་རུ། །

ཕྱག་མ་འཐག་ཁྲི་ཞོན་པའི་བུད་མེད་ཚོགས། །
འཛོམས་ཏེ་མི་ཤ་ཟ་བའི་གདོན་གཏམ་དག །

བུ་མེད་ཁོང་ཅག་གིས་ཀྱང་ཁས་ལེན་བྱེད། །

འཛམ་གླིང་སྤྱི་བསང་།

ཡོངས་གྲགས་བཤད་སྲོལ། 

དང་པོ། སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་བརྒྱད་པར་མཁན་སློབ་ཆོས་གསུམ་ཞལ་འཛོམས་ཏེ་དཔལ་བསམ་ཡས་མི་འགྱུར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་གཙུག་ལག་བཞེངས་སྐབས་“ཉིན་མོ་མིས་བརྩིགས་པ་ལས་མཚན་མོ་ལྷ་འདྲེས་བརྩིགས་པ་མཐོ་”ཟེར་བ་ལྟར། གཙུག་ལག་ཁང་རྟེན་དང་བརྟེན་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་དགའ་སྟོན་དུ་དཀར་ཕྱོགས་སྐྱོང་བའི་ལྷ་ཀླུ་གཞི་བདག་རྣམས་ལ་“བསང་གསོལ་”གྱི་ལེགས་བསོའི་མཆོད་སྤྲིན་རྒྱ་ཆེན་ཞིག་སྤྲོས་པའི་རྒྱུན་སྲོལ་ལ“འཛམ་གླིང་སྤྱི་བསང་”ཞེས་ཐོགས་པར་གྱུར་ཞེས་གྲགས། 

འོན་ཀྱང་ ༢༠༡༦ ལོར་«ཀྲུང་གོ་བོད་ཀྱི་དྲ་བར་»པད་དཀར་འབངས་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་«འཛམ་གླིང་སྤྱི་བསང་ཆེན་མོ་རགས་བཤད་»ལས། “པདྨ་བཀའ་ཐང་དང་། ལྡེའུའི་ཆོས་འབྱུང་། ཆོས་འབྱུང་མེ་ཏོག་སྙིང་བོ་སོགས་ན། ལྷ་ཁང་ལ་རབ་གནས་མཛད་ཚུལ་སོགས་ཀྱི་སྐབས་གང་ནའང་བསམ་ཡས་གྲུབ་རྗེས་ལྷ་ཀླུ་ལ་གཏང་རག་གི་བསང་མཆོད་ཕུལ་བ་ཟུར་ཙམ་མི་སྣང་ངོ་། །ཁོ་བོས་བསམ་ན་བསམ་ཡས་གཙུག་ལག་ཁང་རྩིག་པའི་ཆེད་དུ་སྔོན་དུ་རྒྱགས་བརྔན་བརྩམས་པར་མངོན་ཏེ། པདྨ་བཀའ་ཐང་ལེའུ་རེ་གཉིས་པ་ལས། དེ་ནས་ཧས་པོ་རི་ཡི་རྩེ་མོར་བྱོན། །སྐམ་ཆས་རློན་ཆས་རྫས་ལ་འདུ་རུ་བཙུག [...] ལྡེའུའི་ཆོས་འབྱུང་ལས་ཀྱང་། སློབ་དཔོན་གྱིས་ལྷ་སྲིན་སྡེ་བརྒྱད་ལ་ལས་མཁན་བཅོལ་བས། ཞེས་སོགས་ཆོས་འབྱུང་གཞན་ལྟར་གསུངས་འདུག་པས། བསམ་ཡས་གཙུག་ལག་ཁང་མ་གྲུབ་པའམ་ལེགས་པར་འགྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་རྒྱགས་བརྔན་ལྷ་བསང་བརྩམས་ཏེ་ཧས་པོ་རིར་བསང་མཆོད་རྒྱ་ཆེན་བཏང་བ་ཡིན་ནམ་སྙམ་སྟེ་དཔྱད་པར་འཚལ།” ཞེས་དཔྱད་ཞིབ་གནང་འདུག་པས་དཔྱོད་པར་འཚལ་ལོ། །

གཉིས་པ། བཙན་པོ་མུ་ནེ་བཙན་པོས། ལྷ་ས། ཁྲ་འབྲུག བསམ་ཡས་ཏེ་ཆོས་འཁོར་གསུམ་ལ། སྡེ་སྣོད་གསུམ་གྱི་མཆོད་རྒྱུན་བཙུགས་པའི་ཡ་གྱལ། ལྷ་ས་འདུལ་བའི་མཆོད་པ་ཞེས་གཞུང་ཕྱོགས་ནས་ཀྱང་དབྱར་གསོལ་གཏོང་ཞེས་ད་ལྟའི་བར་ལམ་སྲོལ་འདི་བསྐྱངས་དང་སྐྱོང་བཞིན་ཡོད།

གསུམ་པ། གླིང་སྒྲུང་འཛམ་གླིང་སྤྱི་བསང་ལས། འཛམ་གླིང་གེ་སར་རྒྱལ་པོས་རྟ་རྒྱུགས་རྒྱལ་འཇོག་བྱས་ནས། གླིང་དཀར་སྟོད་ཀྱི་གསེར་ཁྲི་དང་། སྐྱ་ལོའི་རྒྱུ་བདག འབྲུག་མོའི་སྐྲ་བདག་བཅས་གྱུར་རྗེས། ཟླ་ལྔ་བའི་ཚེས་བཅུ་གསུམ་ཉིན་རྨ་སྤོམ་རའི་ལ་བསྟོད་དུ་རྒྱལ་བློན་ཧྲག་བསྡུས་འཚོགས་ཏེ། འཛམ་གླིང་སྤྱི་བསང་ཞིག་བཏང་བའི་གླིང་སྒྲུང་ཡང་ཡོད། སྒྲུང་གཏམ་དེ་ནི་ཕྱིས་སུ་«རྒྱག་བརྔན་ལྷ་བསང་»དང་«འཛམ་གླིང་སྤྱི་བསང་»ལ་བརྟེན་ནས་བྱས་པར་སེམས།

གང་ལྟར་དུས་ཕྱིས་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་བས་གནས་ཆུང་དང་ལྷ་སའི་ཉེ་འཁྲིས་ལ་ཡོད་པའི་ཡུལ་ལྷ་གཞི་བདག་ཁག་གཅིག་ལ་དམིགས་བཀར་ཀྱིས་བསང་གསོལ་ཕུལ་ཅིང་རྒྱལ་ཁམས་བདེ་མིན་གྱི་ལུང་བརྟག་དང་སྐྱབས་འཇུག་ཞུ་སྲོལ་གྱི་མཛད་སྒོ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད།

ཁག་གཅིག་གི་འདོད་པ།

ཉེ་བའི་ཆར་མཁས་པ་ཁ་ཤས་ཀྱིས་རྒྱུན་དུ་བཤད་རྒྱུར། “འཛམ་གླིང་སྤྱི་བསང་ནི་རབ་བྱུང་དྲུག་པའི་ས་འབྲུག་སྤྱི་ལོ་ ༡༣༢༨ ལོར་ཀརྨ་པ་རང་བྱུང་རྡོ་རྗེས་བོད་ཀྱི་བྱང་ཕྱོགས་སོག་ཆུར་ཁར་ལྕགས་ཟམ་འཛུགས་སྐབས། འཛམ་བུ་གླིང་གི་གཞི་བདག་རྣམས་ལ་འཕྲིན་བཅོལ་གྱི་ཆེད་དུ་བརྩམས་པའི་བསང་དཔེ་ཞིག་གི་མིང་ཡིན། དེ་རྗེས་སུ་བོད་ཀྱི་ཡུལ་གྲུ་སོ་སོར་ཟླ་བ་ལྔ་པའི་ནང་ཡུལ་ལྷ་གསོལ་ཞིང་ལྷ་བསང་གཏོང་བའི་དུས་ཆེན་ཞིག་དར་བ་དང་།” ཞེས་དང་། “དེང་དུས་ཚིག་མཛོད་འགའ་ཞིག་དང་། བོད་དབྱིན་གྱི་དྲྭ་རྒྱ་ཁག་མང་པོ་ཞིག་ཏུ་རྒྱལ་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེའུ་བཙན་སྐབས་སུ་གུ་རུ་པདྨ་འབྱུང་གནས་ཀྱིས་མཛད་པ་རེད་ཅེས་བྲིས་འདུག་པ་དེ་ནི་ལྷ་བསང་རྒྱག་བརྔན་དང་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་ནས་ངོ་སྤྲོད་བྱས་པར་སེམས། ལྷ་བསང་རྒྱག་བརྔན་ནི་སློབ་དཔོན་པདྨས་མཛད་ཅིང་གཏེར་སྟོན་རིག་འཛིན་རྒོད་ལྡེམ་གྱིས་གཏེར་ནས་བཏོན་པ་ཞིག་ཡིན། དེ་དང་འཛམ་གླིང་སྤྱི་བསང་གཉིས་དོན་གཅིག་མིན་པར་ཤེས་པ་བྱའོ། །”ཞེས་སོགས་གསུངས།

དེ་ལ་བསམ་ཚུལ་ཞུ་བ།

མཁས་དབང་མཆོག་གིས་གསུང་པ་ལྟར་མིང་དང་ཐ་སྙད་ཇི་བཞིན་པའི་ཕྱོགས་ནས་དེ་ལྟར་བཤད་ཆོག་ཀྱང་། «འཛམ་གླིང་སྤྱི་བསང་»ཡིན་མིན་ནི་མིང་དེ་ལྟར་ཐོགས་མིན་ཙམ་མིན་པར། དོན་དུ་འཛམ་བུ་གླིང་གི་གཞི་བདག་ཡོད་ཚད་བསང་གིས་བརྔན་པའི་ཆོ་ག་ཞིག་སྤེལ་ཡོད་མེད་ལ་བལྟ་དགོས་པར་སེམས་ཤིང་དེ་ནི་«རྒྱག་བརྔན་ལྷ་བསང་»གི་བརྗོད་དོན་ལ་གཟིགས་ན་རྟོགས་པར་འགྱུར། དེས་ན་དུས་རབས་བརྒྱད་པར་གུ་རུས་«རྒྱག་བརྔན་ལྷ་བསང་»མཛད་མིན་གྱི་སྐད་ཆ་རེ་ཞིག་བསྐྱུར་ཏེ། འདོན་ཆོག་དེ་དུས་ཕྱིས་གཏེར་ནས་འདོན་མཁན་ཐོག་མ་དེ་གཏེར་སྟོན་རྒྱལ་སྲས་ལེགས་པ་ཡིན་ཞིང་། ཁོང་ནི་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༩༡ ལ་འཁྲུངས་ནས་ ༡༣༦༥ ལོར་འདས་པར་གསལ། 

གང་ལྟར་དེ་ཉིད་ཀྱི་གཏེར་བྱོན་«རྒྱགས་བརྔན་ཆེན་མོའི་»❶མཇུག་བྱང་དུ། “དེ་ལྟར་སློབ་དཔོན་སངས་རྒྱས་གཉིས་པ་པདྨ་ཀ་རས་བསམ་ཡས་ས་འདུལ་གྱི་དོན་དུ་མཛད་པའི་རྒྱག་བརྔན་ཆེན་མོའི་ཕན་ཡོན་བསམ་ལས་འདས་པ་འདི་ཉིད་ཟུར་མཁར་རྡོའི་མཆོད་རྟེན་དུ་སྦ་བར་མཛད་པ། [དུས་ཕྱིས་]རྒྱལ་སྲས་ལེགས་པས་སྤྱན་དྲངས་པ་ཉིད་བར་སྐབས་སུ་དཔེ་མ་དག་པ་རྒྱུན་འབྱམས་པ་ལས། ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོ་ཀློང་ཆེན་རབ་འབྱམས་བཟང་པོས་ཞུས་དག་པར་མཛད་ཅིང་། དེ་མཐུན་ལྷ་བསང་གི་ཆོ་ག་བདེ་ལེགས་ཀུན་འབྱུང་ཞེས་པ་མཛད་དེ་དཔེ་སོ་སོར་སྣང་བ་དང༌།” ཞེས་སོགས་གསལ། 

དེས་ན་རིག་འཛིན་རྒོད་ལྡེམ་ (༡༣༣༧ – ༡༤༠༩) གྱི་«རྒྱག་བརྔན་ལྷ་བསང་»ལས་ཀྱང་སྔ་བར་བསང་ཡིག་འདི་བྱུང་བར་ཉེ་ཞིང། གོང་གསལ་ཀརྨ་པ་རང་བྱུང་རྡོ་རྗེས་མཛད་པའི་«འཛམ་གླིང་སྤྱི་བསང་»དང་། གཏེར་སྟོན་འདི་པས་གཏེར་ནས་བཞེས་པའི་«རྒྱག་བརྔན་ལྷ་བསང་»གཉིས་ཀྱི་མཛད་པ་པོ་མི་ཐོག་དུས་མཉམ་ཡང་། མཁའ་འགྲོ་སྙིང་ཐིག་གི་རྒྱུད་པའི་ཐད་ནས་ཀརྨ་པ་རང་བྱུང་རྡོ་རྗེས་ཁོང་བླ་མར་བསྟེན་མྱོང་བ་སྟེ། རིག་འཛིན་ཚེ་དབང་ནོར་བུས་མཛད་པའི་«རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་མཁའ་འགྲོ་སྙིང་ཐིག་གི་བརྒྱུད་པ་བླ་མའི་གསོལ་འདེབས་ངེས་དོན་སྙིང་པོའི་བཅུད་ལེན་» ❷ ལས། “གསང་གཏེར་སྙིང་ཐིག་སྒོ་འབྱེད་ལས་འབྲེལ་རྩལ། །བསྟན་པའི་སྒྲོན་མེ་རྒྱལ་སྲས་ལེགས་ལྡན་པ། །རྒྱལ་བ་གཉིས་པ་རང་བྱུང་རྡོ་རྗེ་འཆང་། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་རྩོལ། །”ཞེས་གསལ་བས། ང་ཚོས་ཁ་ཚོན་བཅད་དེ་བཤད་མི་ནུས་ཀྱང་བླ་མའི་ཤུགས་རྐྱེན་སློབ་མ་ལ་ཐེབས་ཡོད་སྲིད་པ་ཞིག་རེད།

མདོར་བསྡུས་ཏེ་བཤད་ན་«འཛམ་གླིང་སྤྱི་བསང་»གཏོང་བའི་ལམ་སྲོལ་ནི་དུས་རབས་བརྒྱད་པ་ཙམ་ནས་དར་ཞིང་«འཛམ་གླིང་སྤྱི་བསང་»ཞེས་པའི་མཚན་ཅན་གྱི་བསང་དཔེ་སྔ་ཤོས་ནི་ད་ལྟའི་ཆར་ང་ཚོས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བ་སྔ་ཤོས་དེ་ཀརྨ་པ་རང་བྱུང་རྡོ་རྗེས་མཛད་པའི་བསང་ཡིག་འདི་ཉིད་ཡིན་ཞེས་བཤད་ན་ལོ་རྒྱུས་དོན་དང་མཐུན་པར་སེམས།

❶ «རྒྱགས་བརྔན་ཆེན་མོའི་» (vol. 21, p.303, In «བཀའ་མ་རྒྱས་པ་» [BDRC: W19229].

❷ «མཁའ་འགྲོ་སྙིང་ཐིག་གི་བརྒྱུད་པ་བླ་མའི་གསོལ་འདེབས་» (v. 2, pp. 423-432 In «གསུང་འབུམ་ཚེ་དབང་ནོར་བུ» [BDRC: W29688].

❷«མཁའ་འགྲོ་སྙིང་ཐིག་གི་བརྒྱུད་པ་བླ་མའི་གསོལ་འདེབས་» (v. 2, pp. 423-432 In «གསུང་འབུམ་ཚེ་དབང་ནོར་བུ» [BDRC: W29688].

བསོད་ནམས་དབང་ཆེན་ནས།

“ཨོ་རྒྱན་རིགས་འཛིན་ལགས་སུ། །
སྙན་འཇེབས་ཚིག་གི་སྡེབ་སྦྱོར་དེ་མཐོང་དུས། །
ཞྭ་དམར་ཅོད་པཎ་ཁྱེད་ཉིད་ལ་མཛེས་འདུག །
དྭངས་གཙང་ཁོར་ཡུག་ཧི་མ་ལའི་ལྗོངས་སུ། །

ཉམས་འགྱུར་བཞོ་སའི་བ་མོ་ཞིག་མེད་དམ། །

འཁྲུངས་སྐར་དུས་ཆེན་ངོ་སྤྲོད།

སྟོན་པའི་འདས་ལོ་༢༥༥༦་དང་བོད་རྒྱལ་ལོ་༢༡༣༩ སྣྲོན་ཟླ་བའི་ཚེས་པ་ལྔ། ཕྱི་ལོ་༢༠༡༢། ༧། ༦། ཉིན་མོ་འདི་ནི་འཛམ་གླིང་ཞི་བདེའི་དེད་དཔོན་རང་ཅག་གངས་ཅན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཁོག་པའི་སྙིང་དང་དཔྲལ་བའི་མིག་ལྟར་དུ་གཅེས་པར་འོས་པའི་དབུ་ཁྲིད་དམ་པ་དོན་གྱི་སླད་དུ་མཚན་ནས་སྨོས་ན། ༸གོང་ས་སྐྱབས་མགོན་རྒྱལ་བའི་དབང་པོ་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་གང་ཉིད་དགུང་གྲངས་༧༧་ཧྲིལ་པོར་ཕེབས་པའི་སྐུ་ཡི་འཁྲུངས་སྐར་གྱི་དུས་ཆེན་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཉིན་མོ་འདིར་མགོན་པོ་གང་ཉིད་ཀྱི་མཛད་རྣམ་མདོར་བསྡུས་ཤིག་ངོ་སྤྲོད་ཞུ་ན།
ཕྱི་ལོ་༡༩༣༥་ལོའི་ཟླ་བ་༧་ཚེས་༦་ཉིན་མོར་བོད་མདོ་ཁམས་སྟག་འཚེར་ཞེས་པའི་གྲོང་སྡེ་ཞིག་གི་ནང་དུ་ཡབ་ཆོས་སྐྱོང་མགོན་པོ་དང་ཡུམ་བསོད་ནམས་མཚོ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། ལྷ་བླའི་ལུང་བསྟན་དང་ལྷ་མོའི་མཚོ་གཟིགས་སོགས་ལས་གསལ་བ་ལྟར་དབུས་ཕྱོགས་ནས་རྒྱལ་བའི་ཡང་སྲིད་རྩད་གཅོད་ཞུ་མཁན་སྟག་འཚེར་ས་གནས་སུ་འབྱོར་བ་དང་ཆུང་སྲིད་རིན་པོ་ཆེས་ཀྱང་མི་སྣ་ཁག་དང་སྐུ་ཆས་སོགས་འཁྲུལ་མེད་དུ་ངོས་འཛིན་གནང་བར་བརྟེན་རྒྱལ་བའི་ཡང་སྲིད་འཁྲུལ་བྲལ་དུ་ངེས་པ་རྙེད། སྐབས་དེར་སྟག་འཚེར་ས་གནས་རྨ་ཕུ་ཧྥང་གི་བདག་བཟུང་འོག་ཚུད་ཡོད་སྟབས་ཕེབས་ལམ་བདེ་མིན་གྱི་སྐུ་ངལ་ཡོད་གཤིས་སྤྱི་ལོ་༡༩༣༩་ལོར་གསང་སྟབས་ཀྱིས་ལྷ་ལྡན་གྲོང་ཁྱེར་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་ཤིང་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༤༠་ལོར་གྲུ་འཛིན་གཉིས་པའི་གཞལ་མེད་ཁང་དུ་གསེར་ཁྲི་མངའ་གསོལ་གྱི་མཛད་སྒོ་ཟབ་རྒྱས་ཞུས།
ལྷ་ལྡན་ཡུལ་དུ་ཕྱག་ཕེབས་པ་ནས་བཟུང་ཡོང་འཛིན་རྣམ་གཉིས་གཙོས་པའི་མཁས་བཙུན་བཟང་གསུམ་ལྡན་པའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དུ་མའི་ཞལ་སྔ་ན་གཏུགས་སྟེ་ཐུན་མིན་ནང་ཆོས་ཀྱི་གཞུང་བཀའ་པོད་ལྔ་དང་ཐུན་མོང་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་ཀུན་ལ་སྦྱང་བ་མཐར་སོན་ཏེ་མཚན་དོན་གཉིས་ལྡན་གྱི་ལྷ་རམས་དམ་བཅའ་ཕུལ་བ་སོགས་མཁས་པའི་གོ་འཕང་མཐོན་པོར་གཤེགས་པ་ཙམ་མ་ཟད། སྐུ་ན་ཕྲ་མོའི་སྐབས་སུ་ཆུ་ཚོད་འཁོར་ལོ་བཅོས་སྒྲིག་གནང་རྒྱུར་དགའ་ཞིང་རྒྱང་ཤེལ་ལས་ཟླ་བའི་འཇིག་རྟེན་ལ་ལྟ་རྒྱུར་སྤྲོ་བའི་མི་བུ་ཤེས་རིག་གི་འཇུག་སྒོ་རབ་ཏུ་ཡངས་པ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན།
༡༩༥༠། ལོར་མདོ་ཁམས་ཀྱི་ཡུལ་གྲུ་ཕལ་མོ་ཆེ་རྒྱ་དམར་དྲག་པོའི་དམག་གིས་ཧམ་བཟུང་བྱས་ཤིང་བོད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་རླུང་འཚུབ་ཁྲོད་ཀྱི་མར་མེ་ལྟར་ཉམ་ཉེས་ཧ་ཅང་ཆེ་བའི་སྐབས་དེར། བོད་ལྗོངས་ལྷ་མི་ཡོངས་ཀྱིས་གསོལ་འདེབས་ཞུས་པ་བཞིན་ལོ་དེའི་ཟླ་བ་༡༡། ༡༧ ཏེ། དགུང་ལོ་༡༦། ལས་མ་སོན་པའི་བུ་ཕྲུག་ཅིག་གིས་བོད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་འགན་དབང་བཞེས། ༡༩༥༦། ལོར་བདག་ཅག་གི་སྟོན་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་སྐུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་མི་ལོ་༢༥༠། འཁོར་བའི་དུས་དྲན་སྲུང་བརྩི་ཞུ་བར་རྒྱ་གར་དུ་ཕེབས་པ་དང་། རྒྱ་གཞུང་གིས་གདན་ཞུས་ལྟར་རྒྱ་ནག་ཏུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་བ་སོགས་བོད་བསྟན་སྲིད་ཀྱི་ལས་ཁུར་ཡོངས་སུ་བླངས།
༡༩༥༩། ལོར་རྒྱ་དམར་དྲག་པོའི་གཞུང་གིས་བོད་ཀྱི་སྣོད་བཅུད་ཐབས་ཅད་ཧམ་འཕྲོག་བྱས་ཤིང་སྐུ་ཉིད་རང་ཡུལ་ཤོར་བའི་བཙན་བྱོལ་བའི་གནས་སུ་གྱར་ཡང་། ལྷག་བསམ་དགུང་སྔོན་ལས་ཡངས་ཤིང་སྙིང་སྟོབས་རི་རབ་ལས་བརྟན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་ཅིག་གིས་མ་འོངས་མི་རིགས་ཀྱི་ངོ་བོ་སྲ་བརྟན་དང་རིག་གཞུང་རྒྱུན་འཁྱོངས་ཡོང་སླད། བོད་ཕྲུག་ཁམས་གཙང་གི་སློབ་གྲྭ་དང་བོད་མི་ཁམས་གཙང་གི་གཞིས་ཆགས། གྲུབ་མཐའ་རིས་མེད་ཀྱི་དགོན་སྡེ་སོགས་འབད་པ་སྟོང་ཕྲག་གིས་བསྐྲུན་པ་དང་ཆབས་ཅིག ཀ་བ་གསུམ་ལྡན་གྱི་མང་གཙོའི་ལམ་སྲོལ་གསར་དུ་ཕྱེས་ཏེ་གཞུང་གི་བདག་དབང་ཡོངས་རྫོགས་མི་མང་ལ་གནང་བ་སོགས་མཛད་རྗེས་བླ་ན་མེད་པར་བསྐྱངས།
ལྷག་པར་དུ་གང་ཉིད་ཀྱིས་ནང་པའི་ལྟ་སྤྱོད་དང་མཐུན་པའི་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ཐབས་ལམ་ཉག་གཅིག་སྟེ་ཕན་ཚུན་བསམ་ཤེས་དང་། མཐུན་སྒྲིལ། དྲང་བདེན། བྱམས་བརྩེ་སོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འཛམ་གླིང་ཞི་བདེའི་བསྟི་གནས་ཤིག་ཏུ་བསྒྱུར་ཐབས་དང་། བོད་ཀྱི་བདེན་མཐའ་གསལ་ཐབས་གནང་དང་གནང་བཞིན་པའི་མཛད་བཟང་གི་མཚན་སྙན་གོ་ལའི་ཁྱོན་ལ་ཁྱབ་ཏེ། འཛམ་གླིང་མི་མང་ཡོངས་ཀྱི་ཡིད་དབང་ཡོངས་སུ་ཕྲོགས་ནས་ཕྱི་ལོ་༡༩༨༩། ཟླ་བ་༡༢་པའི་ཚེས་པ་༡༠་ཉིན་ལ་སྙན་གྲགས་ཆེ་བའི་ནོ་སྦེལ་ཞི་བདེའི་གཟེངས་རྟགས་ཐོབ་ཅིང་འཛམ་གླིང་ཞི་བདེའི་དེད་དཔོན་མཆོག་གི་སྐུ་རུ་བཞེངས། དེ་མིན་༢༠༠༧་ལོར་སྙན་གྲགས་ཅན་གྱི་ཨ་རི་གསེར་གྱི་གཟེངས་རྟགས་ཐོབ་པ་སོགས་ཀྱིས་མཚོན་ཏེ་ཆེ་བསྟོད་དང་བྱ་དགའ་སོགས་གྲངས་ལས་འདས་པ་ཞིག་བཞེས་གནང་ཡོད། ད་ལྟའི་ཆར་གང་ཉིད་སྐུ་བདེ་བཞུགས་ཐོག་བོད་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཆེད་དུ་མཛད་བཟང་སྐྱོང་མུས་ལགས་སོ། །
ཨོྃ་སྭ་སྟི།
འགྲོ་འདུལ་འཕཌ་མཆོག་སྤྱན་རས་གཟིཌ་དབང་དངོས། །
གངས་ཅན་མགོན་པོ་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་ཡི། །
སྐུ་ཚེ་རྟག་བརྟན་རི་བོ་པོ་ཏ་ལར། །
མྱུར་དུ་ཁྲིར་འཁོད་རྒྱལ་བསྟན་དར་རྒྱས་ཤོག །

བདུད་འཇོམས་འཇིགས་བྲལ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེས་སོ། །

བྷར་མར་ནང་ཆོས་དར་ཚུལ།

༄༅། །གནའ་བོའི་བོད་ཀྱི་ཁྱིམ་མཚེས་རྒྱལ་ཁབ་དང་དེང་སང་ཡོངས་གྲགས་སུ་བྷར་མ་ (Burma) འམ་མ་ཡན་མའི་ (Myanmar) རྒྱལ་ཁབ་ཏུ་ནང་ཆོས་དར་ཁྱབ་བྱུང་ཚུལ་རོབ་ཙམ་ཞུ་ན། སྤྱིར་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་དག་གིས་རྡོ་བརྐོས་བྲག་རིས་དང་ཏ་ལའི་ལོ་མར་བྲིས་པའི་ཡིག་རིགས་རྙིང་པ་སོགས་སུ་གསལ་བ་ལྟར་ན་བྷར་མར་ནང་ཆོས་སྔ་ཕྱི་ལན་མང་བྱུང་ཡོད་པར་འདོད་པ་སྟེ།

༡༽དང་པོ་ནི། བྷར་མའི་ནང་དུ་སྟོན་པའི་བསླབ་པ (Buddha a Sasana) སྟེ་ཐོག་མ་ནི་ཤེ་ཝེ་དྷ་གྷོན་ཕ་གོ་དྷ་ (Shwe-Dagon Pagoda) བྷར་མའི་ཡང་སྒོན་ས་གནས་སུ་གཞུ་འདོམ་གོ་བརྒྱད་ (98) ཡོད་པའི་གསེར་གྱི་མཆོད་རྟེན་ཞིག་གྲགས་ཅན་ཞིག ལོ་རྒྱུས་ལྟར་ན་མ་ཧཱ་ས་ཀར་ཏིའི་ལོ་རབས་ ༡༠༣ སྟེ་སྟོན་པ་ཞལ་བཞུགས་བཞིན་པའི་སྐབས་སུ་བྷར་མའི་ར་མན་ན་དྷེ་སེའི་ཏབ་ཕཱུ་སའི་ (Taphus in Ramanades) ས་གནས་བྷལ་ལི་ཀ་གྲོང་ནས་ཡིན་པའི་བྷག་ལི་ཀ་དང་ཨུག་ཀལ་ལ་པ་ Baglika and Ukalpala) ཞེས་པའི་ཚོང་པ་སྤུན་གཉིས་ཤིག་སྟོན་པར་ཕྱག་མཆོད་བྱེད་དུ་སྟོན་པ་ཉིད་ཆུ་བོ་ནི་རན་ཇ་ནའི་ (Niranjana) ཉེ་འགྲམ་གི་ནགས་ཚལ་ཨུ་རུ་ཝེ་ལའི་ར་རྗ་ཡ་ཏ་ན་ལིན་ལུན་༽ལྗོན་ཤིང་དྲུང་དུ་༼ཕ་ལ་སམྨ་ཨཔྟི་༽ཏིན་ངེ་འཛིན་ལ་བཞུགས་བཞིན་པའི་སྐུ་གམ་དུ་འབྱོར་ཞིང་གུས་པ་ཆེན་པོས་སྟོན་པར་སྦྲང་རྩིའི་སྤྲི་གོར་ (honey cake) ཕུལ་བ་དང་སྟོན་པ་མཆོག་གིས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་བདུད་རྩིས་ཚིམས་པར་མཛད་ཅིང་ཁོང་གཉིས་པོའི་རེ་འདོད་ལྟར་དད་རྟེན་དུ་ཉིད་ཀྱི་དབུ་སྐྲ་ཉག་མ་བརྒྱད་ཀྱང་གནང་། ཕྱིས་སུ་ཁོང་གཉིས་རང་ཡུལ་དུ་འབྱོར་སྐབས་རི་དེའུ་ཆུང་ངུ་གི་སྒང་དུ་སྟོན་པའི་དབུ་སྐྲ་ནང་རྟེན་དུ་བཞུགས་སུ་གསོལ་བའི་མཆོད་རྟེན་༼ཏམ་པ་གུ་ཏ་༽ཞེས་པ་ཞིག་བཞེངས་པ་དེར་དེང་སང་༼ཤེ་ཝེ་དྷ་གྷོན་ཕ་གོ་དྷ་༽(ShweDagon Pagoda) ཟེར།། 《རྒྱལ་པོ་དྷམ་མ་ཛེ་དྷིས་(AD 1472-1492) བཙུགས་པའི་རྡོ་རིང་ཞིག་ལ་གསལ་》
༢༽གཉིས་པ་ནི། ལུང་ལས་རྒྱལ་པོ་༼ར་མེན་ན་དྷེ་སའི་༽དུས་སྐབས་ཏེ་མ་ཧཱ་ས་ཀར་ཏིའི་ལོ་རབས་༡༡༡་ནང་དུ་དགྲ་བཅོམ་པ་༼ཐེ་ར་ཤིན་གྷ་ཝམ་པྟི་༽ཞེས་པས་སྟོན་པ་ཉིད་བྷར་མའི་ལྷོ་ཕྱོགས་ས་ཁུལ་༼སུ་དྷམ་མ་པུ་ར་༽སྟེ་དེང་སང་༼ཐེ་ཏྲོན་༽ཡུལ་དུ་ཕེབས་པར་བསྐུལ་བ་བཞིན་ཞལ་གྱིས་བཞེས་ཏེ་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་བར་གྲགས།

༣༽ གསུམ་པ་ནི། མ་ཧཱ་ས་ཀར་ཏིའི་ལོ་རབས་༡༢༣་པའི་ནང་དགྲ་བཅོམ་པ་༼མ་ཧཱ་པུན་ནས་༽ཇི་ལྟར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ལྟར་སྟོན་པ་ཉིད་འཁོར་ལྔ་བརྒྱ་བཅས་པ་དང་ལྷན་གཅིག་ཏུ་༼སུ་ན་པ་རན་ཏ་ཝན་ནིཀྐ་གྷ་ན་༽ཞེས་པའི་ས་གནས་སུ་ཕེབས་ཏེ། སྐབས་དེར་སྟོན་པ་མཆོག་ལ་བསྙེན་བཀུར་ཞུ་སའི་ཙན་དན་གྱི་གཙུག་ལག་ཁང་ཞིག་ཀྱང་བཞེངས་ཤིང་གནས་དེའི་བསམ་གཏན་པ་༼ན་མན་ཏ་༽དང་ཁོང་གི་ཆོས་གྲོགས་གཉིས་ཀྱང་སྟོན་པར་གུས་ཕྱག་ཞུ་རུ་ལྷག་པ་དང་ཆབས་ཅིག་ཕྱག་མཆོད་ཀྱི་རྟེན་ཞིག་བསྩལ་བར་ཞུས་པ་ལྟར། སྟོན་པའི་ཞབས་གཡོན་མའི་རྗེས་ཟུང་ཞིག་སྟེ། གཅིག་ནི་རི་ཕྲན་༼མིན་བྷུ་༽དང་གཞན་ཞིག་དེ་ལས་ཅུང་གཟེངས་མཐོ་བའི་རི་དེའུ་ཞིག་གི་སྒང་དུ་བཞག་གནང་མཛད་པ་དག་གསེར་གྱི་ཞབས་རྗེས་ཤེས་དེང་སང་ཤིན་ཏུ་གྲགས་ཆེ་བར་མཆི།།

༤༽བཞི་པ་ནི། འདས་ལོ་༢༣༥་ལོར་ཆོས་རྒྱལ་མྱ་ངན་མེད་པས་རྒྱལ་བསྟན་སྟོབས་ཀྱིས་སྤེལ་བཞིན་པའི་སྐབས་སུ། ནང་བསྟན་ཕྱོགས་མཐའ་ཀུན་ལ་ཁྱབ་སྤེལ་གཏོང་མཁན་གྱི་ཕོ་ཉ་བ་ཡུལ་གྲུ་དགུ་དང་ས་གནས་དགུ་ལ་མངགས་པའི་ནང་གི་༼མ་ཧཱ་ཏེ་ར་སོ་ན་༽དང་༼ཨུ་ཏྲར་ར་༽གཉིས་དགྲ་བཅོམ་པ་གསུམ་དང་འགྲོགས་ཏེ་༼སུ་ཝམ་ན་བྷུ་མི་སྟེ་ཏེ་ཏྲོན་༽ཡུལ་དུ་ཕྱགས་ཕེབས་ཤིང་བསྟན་པ་རྒྱ་ཆེར་སྤེལ་ལོ།།

༥༽ ལྔ་པ་ནི། སྟོན་པའི་འདས་ལོ་༩༣༩་དང་སྤྱི་ལོ་༣༨༦་ཙམ་ལ་བྱུང་བའི་ཤྲི་ལང་ཀའི་རྒྱལ་པོ་༼མ་ཧཱ་ན་མ་༽དང་དུས་མཉམ་པའི་བྷར་མའི་གནའ་བོའི་གྲོང་ཁྱེར་༼བྷ་གྷན་གྱི་ཐི་ལིག་ཡང་༽གི་རྒྱལ་པོ་༼མ་ཧཱ་ཐེ་ར་བྷུངྡྷ་གྷོ་ས་༽༼ར་རྗ་གྷ་ཧན་རྒྱུད་པ་ལས་མཆེད་པར་གྲགས་༽རང་གི་བཤེས་གཉེན་དམ་པ་༼མ་ཧཱ་ཐེ་ར་རེ་ཝ་ཏས་༽བོས་པ་ལྟར་ཤྲི་ལང་ཀར་ཕེབས་ཤིང་མ་ཧཱ་བི་ཧར་ (Mahā vihar) ནང་བཞུགས་ཏེ་པ་ལིའི་སྐད་ཐོག་ཏུ་བཞུགས་པའི་ནང་ཆོས་དག་མངྒྷ་དྷའི་སྐད་དུ་བསྒྱུར་རོ། །མདོར་ན་བྷར་མའི་ཡུལ་གྱི་ནང་ཆོས་ཕལ་མོ་ཆེ་ནི་གནས་བརྟན་སྡེ་པའི་ལུགས་སུ་ཡོད་ཅིང་གནའ་ཤུལ་རྟོག་ཞིབ་པས་གནའ་རྫས་གསར་རྙེད་ལ་འཇུག་བྱས་པ་ལྟར་ན་གནའ་བོའི་ཕཱུ་ (Pyu) རྒྱལ་པོའི་མངའ་ཁོངས་སུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང་གནས་བརྟན་སྡེ་པའི་ལུགས་གཉིས་ཟུང་འབྲེལ་དུ་བྱུང་ཡོད་པར་བཤད་ལ་ཡུལ་གྲུ་གཞན་དག་ལ་ནང་ཆོས་ཇི་ཙམ་དར་བ་དག་གནས་བརྟན་པའི་ལུགས་ཉག་གཅིག་ཏུ་སྣང་།

དེང་གི་ཆར་བྷར་མའི་ཆོས་ལུགས་སོ་སོའི་མི་འབོར་གཤམ་གསལ།

༡༽ ནང་པ་བརྒྱ་ཆའི་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་(89.20%),

༢༽སེམས་གཙོ་སྨྲ་བ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་(1.27%)

༣༽ཡེ་ཤུ་པ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་(5.05%),

༤༽ཁ་ཆེ་བ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་(3.78%),

༥༽ཧིན་དྷུ་བ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་(0.55%),

༦༽སིག་དང་རྒྱ་མའི་ལི་ཕེའན་ཧྥུ་རྗེན་ཧེལ་སོགས་་་་་་་་་་་(0.61%).

ཙམ་ཡོད་ཅིང་གྲངས་ཉུང་ཆོས་ལུགས་པ་དག་ཕལ་མོ་ཆེ་སྔོན་ཆད་རྒྱ་གར་ནས་ཡོང་བ་གཙོ་ཆེར་ཡིན་ཚོད་སྣང་།

༼ས་ག་ཟླ་བར་སྟོན་པ་རྗེས་དྲན་དུ་སྤེལ།༽

མཁྱེན་ལྡན་གྱི་ཀློག་པོ་རྣམ་པ། ཕྲན་གྱི་དབྱིན་ཇིའི་ཆུ་ཚད་དམན་པས་ཚིག་དོན་གང་ཐན་ནས་ནོར་འཁྲུལ་མི་ཉུང་བ་ཞིག་ཡོད་ངེས་པས་ཡོ་བསྲང་གནོངས་རོགས་ཞུ།

ཕོ་མཆོག་མོ་དམན།

བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་འདིར་སྤྱིར་བཏང་ནས་བུད་མེད་དག་ལ་མཐོང་ཆུང་དང་ཁྱད་གསོད་བྱེད་པའི་གོམས་སྲོལ་ངན་པ་ཞིག་རྒྱུན་འབྱམས་སུ་ཡོད་པ་དག་མདོར་དྲིལ་ཅུང་བཤད་ན།

དང་པོ་ལུས་རྟེན་དམན་པར་འདོད་པ།

༡། དེ་སྔོན་བསྐལ་པ་ཡར་ཐོག་གདོད་མའི་གནས་སྐབས་ནས་རང་བཞིན་གྱིས་བུད་མེད་དག་དམན་ས་འཛིན་དགོས་དོན་ནི་རི་དྭགས་རྔོན་རྒྱུ་དང་ཤིང་གཅོད་རྒྱུ་ལྟ་བུའི་ཤུགས་ལས་ཁོ་ནར་བརྟེན་ནས་འཚོ་བ་སྐྱེལ་དགོས་སྟབས་ཆ་སྙོམས་སུ་བུ་ལས་བུད་མེད་དག་ལུས་སྟོབས་ཞན་པའི་གནས་སྟངས་འདིའི་འོག་ནས་ཕོ་མཆོག་མོ་དམན་གྱི་ལྟ་བའི་ས་བོན་ཙམ་བྱུང་ཡོད་པར་སྙམ།

༢། ཤུགས་ཆེ་བ་ནི་ཆོས་ལུགས་པ་ཚོས་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ལྕགས་སྒྲོག་ལ་ཀུན་གཏགས་ཀྱི་གཟེར་བུ་སྣ་ཚོགས་པ་ཞིག་བཏབ་ཡོད་པ་སྟེ་དཔེར་ན་སྐྱེ་རྒུའི་བདག་མོ་རབ་ཏུ་ཕྱུང་བའི་ཉེས་སྐྱོན་གྱིས་བསྟན་པའི་གནས་ཚད་འགྲིབས་སོང་ཚུལ་དང་། སྐྱེས་པར་འགོ་བའི་ལུས་ལྷ་ཡོད་ཀྱང་བུད་མེད་ལ་མེད་ཟེར་བ་དང་། སྤྱིར་བུད་མེད་མི་གཙང་ཡང་འཁྲིག་པ་སྤྱོད་སྐབས་གཙོག་པ་མིན་རབས་སོགས་དགོད་ཤོར་སྤྱད་རྐྱང་བཤད་འདུག་ལ། དམིགས་བསལ་དུ་ཞི་བ་ལྷས་བུད་མེད་ནི་རྫས་ངན་སོ་དྲུག་གིས་ཡོངས་སུ་ཁེང་བའི་མི་གཙང་བའི་ཕུང་པོ་རེད་ཟེར་བ་དང་། «སྤྱོད་འཇུག་

སྨོན་ལམ་»ནང་། “འཇིག་རྟེན་བུད་མེད་ཇི་སྙེད་པ། །དེ་དག་སྐྱེས་པ་ཉིད་གྱུར་ཅིག །” ཅེས་པ་ལྟ་བུའི་རང་ལྟ་མཆོག་འཛིན་གྱི་དྲི་ངན་ཐུལ་ལེ་བ་དག་བཤད་ནས་བུད་མེད་རྣམས་ནམ་ཡང་ཡར་ལྡང་ས་མེད་པའི་ཧོམ་ཁུང་གཏིང་རིང་ཞིག་གི་མཐིལ་ན་དམོད་ཚིག་རྒྱ་རིམ་པ་དགུ་ཡིས་བཏབ་ནས་མནན་བཞག་འདུག

༣། དེ་མིན་ནང་ཆོས་དང་འབྲེལ་ལ་མ་འབྲེལ་པའི་བོད་པའི་ཡུལ་སྲོལ་གོམས་གཤིས་ནང་“སྐྱེས་པ་བརྒྱ་ལས་འདྲེ་ཕོ་གཅིག་དང་། བུད་མེད་བརྒྱ་ལས་ལྷ་མོ་གཅིག་ལས་མེད་སྟབས་བུད་མེད་བརྒྱ་ཆའི་དགུ་བཅུ་གོ་དགུ་ནི་མི་ཤ་ཟ་མཁན་གྱི་འབྱུང་པོ་ཡིན་”ཚུལ་དག་བུད་མེད་ཁོ་རང་ཚོས་ཀྱང་བཤད་ཅིང་རང་ཉིད་མི་མ་ཡིན་པར་འདྲེ་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་བྱེད་པས་མཚོན་ཡོད།

གཉིས་པ་བློ་རིག་དམན་པར་འདོད་པ།

བུད་མེད་བློ་མི་བརྟན་པའི་རང་གཞིན་ཡིན་པས་སྡོམ་པ་སྲུང་མི་ཐུབ་པར་བཤད་པ་དང་། “བུད་མེད་བློ་དང་ཆུ་བོ་གཉིས། །གྱེན་དུ་མི་འགྲོ་ཐུར་དུ་འགྲོ །” ཞེས་དང་། «གླིང་སྒྲུང་»ལས། “སྨན་བུ་མོའི་བློ་ལ་བློ་ཕུགས་མེད། །རྟ་རྒོད་མའི་འགྲོས་ལ་འགྲོས་ཕུགས་མེད་”ཅེས་དང་། “ཤིག་བུད་མེད་གཉིས་ལ་རུས་པ་མེད། །”ཟེར་བ་སོགས་ཚད་ལས་བརྒལ་བའི་སྨ་འབེབས་འདི་དང་འདི་བཞིན་བཤད་ན་མི་ཚར་བ་བྱས་ཡོད། གང་ལྟར་མགོ་བོ་རེ་དགྱེ་ན་ཐོ་བས་འབུར་འཇོམ་བྱེད་ལ་རྐང་པ་རེ་བརྐྱངས་ན་སྐམ་པས་ཤ་གཅུར་བྱེད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་དོག་པོ་འདི་ལྟ་བུའི་ཁྲོད་དུ། ད་ལན་ ༢༠༡༡ ལོའི་བོད་ཀྱི་མཛེས་མ་ཁོང་ཚོས་སྤོབས་པས་མགོ་བོ་གྱེན་དུ་བཏེགས་པར་དགའ་བསུ་དང་མཛེས་སྡུག་གི་ལང་ཚོ་ཕྱི་རུ་ངོམ་པར་ཡི་རང་ཡོད།